"12 Mart Muhtırası" sayfasının sürümleri arasındaki fark

k
Yazım hatası düzeltildi: hükümet → hükûmet AWB ile
(Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0)
k (Yazım hatası düzeltildi: hükümet → hükûmet AWB ile)
 
Demirel de aynı gün partisinin grup toplantısında bir konuşma yaptı ve ''"Asker muhtıra vermedi"'' dedi, sonra ekledi:
{{Alıntı|Seçimlere gidelim. Hem Meclis'in verdiği oylar boşa gitmez, hem de Senato'muz zedelenmez... Ordu, hükümetehükûmete bir muhtıra vermemiştir. Biz bazı sıkıntılar içindeyiz...}}
 
Sonuç olarak birkaç gün sonra anayasa değişikliği teklifi Komisyona geri çekildi, sonra genel seçime gidildi. [[Süleyman Demirel]] önderliğinde [[Adalet Partisi (Türkiye)|Adalet Partisi]], [[1969 Türkiye genel seçimleri]]'nde büyük başarı kazanarak yeniden tek başına iktidar oldu. Bayar ve arkadaşlarının 27 Mayıs darbesiyle kaybettikleri siyasi hakları 1970'lerin ortalarına kadar da iade edilmedi.
 
=== Öğrenci Olayları ===
Siyasi krizler ve işçi sendikaları tarafından gerçekleştirilen eylemlerin yanı sıra hükümetinhükûmetin üstesinden gelmesi gereken bir başka durum da üniversitelerdeki öğrenci olaylarıydı. Sol’un bir nevi yükselişe geçtiği yıllardı.  Üniversiteliler,  hükûmeti politikaları nedeniyle ağır bir şekilde eleştiriyorlar ve Türkiye’yi Amerikan bağımlılığından kurtaracaklarını iddia ediyorlardı. Fakat bu durum üniversiteleri bir nevi çatışma merkezi haline getiriyordu çünkü karşıt görüşlü gruplar pek çok zaman karşı karşıya geliyorlar ve olaylar çıkıyordu. İngiliz Büyükelçiliği de bu duruma dikkat çekmiş ve üniversitelerin içinde bulunduğu bu durumun askerlerin ülkeye müdahalesine zemin hazırladığı yönünde bir değerlendirmede bulunmuştu. Dört Amerikan askerinin kaçırılması da durumun ciddiyetini ortaya koyması açısından belirtilmiştir. Deniz Gezmiş ve arkadaşları tarafından kaçırılan bu dört asker daha sonra serbest bırakılmışlarsa da 12 Mart muhtırasından kısa süre önce meydana gelen bu olay ülke gündemini oldukça meşgul etmiştir.<ref>Yasin Coşkun "[http://www.johschool.com/Makaleler/242729073_12.%20Yasin%20Co%c5%9fkun.299-309.pdf 12 Mart 1971 Muhtırasının İngiliz Arşiv Belgelerindeki Yansıması]".</ref>
 
=== 9 Mart 1971 darbe teşebbüsü ===
Darbe, [[1971]] yılında [[12 Mart]] günü saat 13:00'da [[Türkiye Radyo Televizyon Kurumu|TRT]] radyolarından okunan aşağıdaki muhtıra ile ilan edilmiştir:
 
:''"Parlamento ve hükümethükûmet, süregelen tutum, görüş ve icraatıyla yurdumuzu anarşi, kardeş kavgası, sosyal ve ekonomik huzursuzluklar içine sokmuş, [[Mustafa Kemal Atatürk|Atatürk]]'ün bize hedef verdiği çağdaş uygarlık seviyesine ulaşmak ümidini kamuoyunda yitirmiş ve [[anayasa]]sının öngördüğü reformları tahakkuk ettirememiş olup, Türkiye Cumhuriyeti'nin geleceği ağır bir tehlike içine düşürülmüştür."'
 
Genelkurmay Başkanı Orgeneral [[Memduh Tağmaç]], Kara Kuvvetleri Komutanı Orgeneral [[Faruk Gürler]], Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral [[Muhsin Batur]] ve Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral [[Celal Eyiceoğlu]]'nun imzasını taşıyan muhtıra '''12 Mart Muhtırası''' şu maddelerden oluştu:
 
* Meclis ve hükümethükûmet, süregelen tutum, görüş ve icraatlarıyla yurdumuzu anarşi, kardeş kavgası, sosyal ve ekonomik huzursuzluklar içine sokmuş, Atatürk'ün bize hedef verdiği uygarlık seviyesine ulaşmak ümidini kamuoyunda yitirmiş ve anayasanın öngördüğü reformları tahakkuk ettirememiş olup, Türkiye Cumhuriyeti'nin geleceği ağır bir tehlike içine düşürülmüştür.
* Türk milletinin ve sinesinden çıkan Silahlı Kuvvetleri'nin bu vahim ortam hakkında duyduğu üzüntü ve ümitsizliğini giderecek çarelerin, partiler üstü bir anlayışla meclislerimizce değerlendirilerek mevcut anarşik durumu giderecek anayasanın öngördüğü reformları Atatürkçü bir görüşle ele alacak ve inkılap kanunlarını uygulayacak kuvvetli ve inandırıcı bir hükümetinhükûmetin demokratik kurallar içinde teşkili zaruri görülmektedir.
* Bu husus süratle tahakkuk ettirilemediği takdirde, Türk Silahlı Kuvvetleri kanunların kendisine vermiş olduğu Türkiye Cumhuriyeti'ni korumak ve kollamak görevini yerine getirerek, idareyi doğrudan doğruya üzerine almaya kararlıdır. Bilgilerinize…
 
[[Dosya:Ferit Melen.jpg|thumb|sağ|100px|[[Ferit Melen]]]]
{{ana|33. Türkiye Cumhuriyeti Hükûmeti}}
Ordu, [[12 Mart]] [[1971]]'de bir muhtıra verdi. Parlamento fesh edilmedi, partiler kapatılmadı, Anayasa askıya alınmadı. Ama ''koşullar'' çok değişmişti. Askerler bir teknokrat hükûmeti istiyorlardı. Eğer böyle bir ''tarafsız'' başbakan Meclis içinden çıkar da [[güvenoyu]] alırsa, sorun kalmazdı. Bunun için tarafsız bir milletvekili aranmaya başlandı. [[Cumhuriyet Halk Partisi|CHP]] Kocaeli milletvekili [[Nihat Erim]] ismi üzerinde anlaşıldı. [[26 Mart]] günü CHP'den istifa etti. Böylece artık ''bağımsız başbakan'' olan Erim "partiler üstü reform hükümetihükûmeti"ni kurdu.<ref>http://www.radikal.com.tr/ek_haber.php?ek=ktp&haberno=6501</ref>
 
=== Balyoz Harekâtı ===
15.689

değişiklik