"Omur" sayfasının sürümleri arasındaki fark

4.743 bayt kaldırıldı ,  1 yıl önce
Gerekçe: + telif hakkı ihlali
(daha detaylı bilgi verildi)
(Gerekçe: + telif hakkı ihlali)
[[Dosya:Gray90.png|sağ|thumb|300px|<!--A diagram of a thoracic vertebra. Notice the [[Bone#Terminology|articulation]]s for the [[rib]]s-->]]
 
'''Omur''', yani '''[[vertebra]]''', omurgayı oluşturan 33-34 [[kemik]]ten her birine verilen addır. [[Kafatası]]nın hemen altından başlayıp kuyruk sokumuna dek uzanırlar. Omurgada 7 adet [[boyun]] omuru (servikal vertebra), 12 adet sırt omuru (torakal vertebra), 5 adet bel omuru (lomber vertebra), 5 sakral vertebra|sakral ve 4 de koksal vertebra bulunur. Bu 33 vertebranın ilk 24 tanesi birbirine eklemler aracılığıyla bağlanmıştır. Bunlara presakral vertebralar denilir. Kalan 9 vertebradan daha üstteki 5 tanesinin birleşmesinden sakrum meydana gelmiştir. En altta bulunan küçük ve tam gelişmemiş 4 vertebranın birleşmesinden koksiks denilen kemik meydana gelmiştir.
 
Tipik bir omur corpus ve arcus adı verilen iki bölümden oluşur denilebilir.
 
Corpus vertebrae :Vertebranın ağırlık taşıyan kısmıdır ve komşu vertebra korpuslarına intervertebral disk ve ligamentlerle (bağ) bağlıdır.Columna vertebraliste aşağıya doğru inildikçe vertebra korpuslarının boyutları ağırlık miktarının artışına bağlı olarak büyür.
 
Arcus vertebrae:Foramen vertebrale'nin(omur deliği) arka ve yan bölümlerini oluşturur.Bütün vertebraların foramen vertebraleri üst üste gelerek içinde meduna spinalis'in (omurilik) bulunduğu canalis vertebralis'i (omurga kanalı)meydana getirir.Üst tarafta canalis vertebralis ,[[foramen magnum]] ve cavitas cranii'ye( kafatası boşluğu) doğru devam eder.Arcus vertebrae ,laminalar ve pediküllerden oluşur.
 
İki pedikül corpus vertebrae'yı arcus vertebrae'ya bağlar.
 
İki yassı lamina da orta hatta birleşmek üzere pediküllerinden çıkar ve arcus vertebrae'nın arka kısmını oluşturur.
 
Processus spinosus:İki laminanaın arka tarafta birleşmesiyle oluşan sivri çıkıntıdır.
 
Processus transversus:Her iki yanda pedikül ve laminaların birleştiği yerden posterolateral yönde uzanan çıkıntılardır.Torakal bölgede kaburgalar için eklem yüzleri oluşturur.
 
Processus articularis superior ve inferior'lar pedikül ve laminaların birleşme yerlerinden çıkarak komşu vertebraların processus articularis superior ve inferior'ları ile eklem oluştururlar.
 
Corpus vertebrae ile processus articularis'in başlangıç yeri arasında,pediküllerin üst ve alt yüzeylerinde çentikler meydana gelir.İncisura vertebralis superior ve inferior adını alan bu çentikler '''foramen intervertabralenin''' oluşumuna katılırlar.
 
Columna vertebralis([[omurga]]) morfolojik yapı ve lokasyonlarına göre 5 gruba ayrılan 33 vertebradan oluşur.
 
* Vertebrae cervicales (boyun omurları)
* Vertebrae thoracicae (göğüs omurları)
* Vertebrae lumbales (bel omurları)
* Os sacrum
* Os coccygis
 
=== Vertebrae cervicales (boyun omurları) ===
7 tanedir.Processus transversuslarında delik bulunur.Bu deliğe '''foramen transversarium''' denir ve beyini besleyen a.v. damarları ve n. vertebralis buradan geçer.Processus spinosusları küçük ve çatallıdır.
 
C1 '''''ATLAS''''':Birinci servikal vertebraya verilen isimdir.[[Atlas (mitoloji)|(isminin nereden geldiğini merak edenler için bknz:atlas)]]Corpusu yoktur.Onun yerine massa lateralisleri vardır.Massa lateralisler üst tarafta condylus occipitalis ile,alt tarafta axis 'in(kendileri ikinci servikal vertebradır. C2) processus articularis superior'u ile eklem yapar.
 
C2 '''''AXİS''''':İkinci servikal vertebradır.Dİğer vertebralardan farklı olarak dens axis denilen bir çıkıntısı vardır.Bu çıkıntı atlas ile eklem yapar.
 
C7 '''''VERTEBRA PROMİNENS''''':C7'nin yani yedinci servikal vertebranın özel adıdır.(sınavda çıkabilir hocalar gıcıklık olsun diye soruyorlar)Processus unicatus bir üstündeki vertebranın corpusu ile eklem yaparak küçük unkovertebral sinovyal eklemi oluşturur.
 
=== Vertebrae thoracicae (göğüs omurları) ===
12 tanedir.Kaburgalarla eklem yaparlar.Processus spinosusları eğik ve aşağıya doğrudur.Torakal bölgede eklemler vertikal olarak yerleşirlrer.ve bu durum fleksiyon ve ekstansiyonu sınırlarken rotasyonu kolaylaştırır.(Bu omurların fazla eğilmesini istemezsinin çünkü hayati organlara yakınlar)Tipik bir torakal vertebranın korpusunun her iki tarafında kendisine ait kaburga başı ile ve bir alttaki kaburga başı ile eklem yapan yarım eklem yüzleri(fovea costalis superior ve inferior) bulunur.
 
T10 fovea costalis inferior'u yoktur.[https://human.biodigital.com/widget/?be=21vb&background=255,255,255,51,64,77&ui-pan=true&ui-help=true&uaid=2V0H5 ( inanamayanlar için)]
 
T11 ve T12'nin processus transversus'larında eklem yüzü yoktur.
 
T11 ve T12 ' nin fovea costalis superior ve inferior'u birleşiktir yani bir tanedir.
 
Torakal vertebraların processus transversus'undaki fovea costalis processus transversi,kaburgada bulunan tuberculum costae ile eklem yapar.
 
=== Vertebrae lumbales (bel omurları) ===
5 tanedir.Diğer vertebralardan daha büyüktür.Kaburgalarla eklem yapan yüzleri yoktur.Processus transversusları ince ve uzundur.(L5 hariç onunkisi büyük ve koni şekllindedir.Çünkü buraya ligamentum iliolumbale tutunur)
 
processus mamillaris ,processus accessorius denilen çıkıntılar bulundurur.
 
=== Os sacrum ===
5 tane sakral vertebranın birleşmesiyle oluşan kemiktir.Yukarıda L5 ,aşağıda os coccygis ile eklem yapar.Facies auricularis os coxae ile eklem yapar.Os sacrum'un arka yüzünde dört çift foramina sacralia posteriora,ön yüzünde dört çift foramina sacralia anteriora denilen ve S1-S5 spinal sinirlerinin arka ve ön dallarının geçtiği delikler vardır.
 
Üst bölümüne basis
 
Üst ön ucuna promontorium
 
Alt bölümüne apex denir.
 
=== Os coccygis ===
En altta bulunan küçük ve tam gelişmemiş(rudimenter) 3-4 vertebranın birleşmesinden koksiks denilen kemik meydana gelmiştir.Arkusları olmadığı için bir canalis vertebralis'i de yoktur.
 
<ref>Gray's anatomi tıp fakültesi öğrencileri için</ref>
 
[[Kategori:Omurga]]
64.892

değişiklik