Göksel navigasyon: Revizyonlar arasındaki fark

k
İçerik genişletildi
k (Yazım hatası düzeltildi)
k (İçerik genişletildi)
[[Dosya:Marine sextant.svg|küçükresim|sağ|260px|Denizci [[sekstant]]ı diyagramı, göksel navigasyonda kullanılan araçlardan biridir.]]
'''Göksel navigasyon''', açık denizlerde ve okyanuslarda gök cisimlerinin konumlarına bakarak deniz araçlarının konumunu saptamak ve böylece rotasını belirlemek için uygulanır.<ref name="derinmavi">{{Web kaynağı | url = http://derinmavi.com.tr/sayfa.aspx?Id=21 | başlık = GÖKSEL NAVİGASYON NEDİR? | yayımcı = Derin Mavi | erişimtarihi = 14 Nisan 2019 }}</ref>
 
[[Dosya:Sun Moon (annotated).gif|sol|küçükresim|220px|Göksel navigasyondaki düzeltme iki veya daha fazla dairenin kesişme noktasında olacaktır.]]
 
== Uygulanması ==
[[Dosya:Using sextant swing.gif|küçükresim|sağ|260px|Ufuktaki güneşin yüksekliğini ölçmek için deniz sekstantı kullanılır.]]
 
Temel amacı teknenin o andaki enlem ve boylamını bulmak olan göksel navigasyonu uygulayabilmek için gereken temel araçlar, bir [[sekstant]], duyarlı bir [[kronometre]]li saat ve güncel bir ''Nautical Almanac'', yani denizci almanağıdır.<ref name="derinmavi"/>
 
Tarih boyunca denizcilere yol gösteren yıldızlar, gezegenler, güneş ve ay, elektronik seyir araçlarının, özellikle de [[GPS]]’in (Global Positioning System) yaygınlaşmasıyla bu özelliklerini kaybettiler. GPS’in kullanımının çok daha kolay olması ve koordinatları metre hassasiyetinde vermesi, geleneksel yöntemlerin önemini iyice azalttı.<ref name="sailing">{{Web kaynağı | url = http://www.sailing.boun.edu.tr/sailing_old/html/arastirmalar/goksel_nav.pdf | başlık = GÖKSEL NAVİGASYON | yayımcı = sailing.boun.edu.tr | erişimtarihi = 14 Nisan 2019 }}</ref>
 
== Ölçülmesi ==
[[Dosya:Using sextant swing.gif|küçükresim|sağ|260px|Ufuktaki güneşin yüksekliğini ölçmek için deniz sekstantı kullanılır.]]
[[Dosya:Sun Moon (annotated).gif|sol|küçükresim|220px205px|Göksel navigasyondaki düzeltme iki veya daha fazla dairenin kesişme noktasında olacaktır.]]
[[Dosya:Two ship's officers 'shoot' in one morning with the sextant, the sun altitude.jpg|küçükresim|sağ|260px|İki deniz subayı, sabah saatlerinde sekstant ile güneşin yüksekliğini ölçüyor.]]
Gökyüzündeki bir cisim ile dünyanın merkezinden geçen doğrunun dünya yüzeyini kestiği noktaya cismin coğrafik pozisyonu (CP) denir. Eğer bu cismin yüksekliği, H, (altitude) 90 ise, o cisim için ''zenit uzaklığı'', (z) sıfırdır. Yani H ve z tümler açılardır. Tek bir cismin yüksekliğini ölçtüğümüzde, merkezi CP ve yarıçapı r olan bir dairenin üzerindeyiz demektir. Dairenin yarıçapı zenit uzaklığı ile doğru orantılıdır.
 
İki cismin yüksekliklerinin hesaplanıp bunların oluşturduğu daireler bir küre üzerine çizildiğinde, koordinat, dairelerin kesiştiği iki noktadan birinde bulunur. Bulunulan nokta hakkında başka bir bilgi yoksa, üçüncü bir cismin yardımı olmadan bu iki noktadan hangisi üzerinde bulunulduğu anlaşılamaz.
 
Coğrafik mevkinin bulunabilmesi için yapılması gerekenler şu şekilde sıralanabilir:
# Gökyüzündeki iki veya daha fazla cismin yüksekliği hesaplanır.
# Her cismin ölçüm zamanındaki coğrafik pozisyonu (CP) bulunur.
# Bulunan bu bilgilerle mevki hesaplanır.
 
== Kaynakça ==