Ana menüyü aç

Değişiklikler

düzeltme AWB ile
== Arka plan ==
=== Olağanüstü hâl kanunları ===
[[Dosya:Day of Anger riot police close.jpg|thumb|leftsol|Merkezî Güvenlik Güçleri'nin [[yarı askerî]] ayaklanma polisi 25 Ocak gösterilerinde görevdeydi]]
[[Mısır]] ,1980lerdeki 18 aylık bir ara haricinde, 1967den beri [[yarı başkanlık sistemi]] ile yönetilen ve [[olağanüstü hal kanunları]] nın altında olan bir [[cumhuriyet]] tir(Kanun No. 162 of 1958)<ref>[http://www.emerglobal.com/lex/law-1958-162 Law 1958/162 (Emergency Law)] {{ar}} at [http://emerglobal.com/lex EMERglobal Lex], part of the [[Edinburgh Middle East Report]]. Retrieved 2010-04-02.</ref> Bu kanun yürürlüğünde, polis güçleri genişletilmiş, [[Mısır Anayasal Hakları]] askıya alınmış ve [[sansür]] yasallaştırılmıştır.<ref>[http://conconflicts.ssrc.org/mideast/shehata/ Egypt After 9/11: Perceptions of the United States] Mart 26, 2004</ref> Kanun, sivil toplum örgütlerinin siyasi aktivitelerini şiddetle kısıtlıyor : [[sokak gösterileri]] , onay almamış siyasi organizasyonlar ve kayıtsız finansal bağışlar resmen yasaklandı.17.000 kadar kişi kanun gereğince gözaltına alındı, ve [[siyasi tutsak]] ların tahminleri 30.000e kadar ulaşıyor.<ref name="Death Triggers Cairo Protests">{{Web kaynağı | url = http://www.washington-report.org/backissues/0794/9407060.htm | başlık = Egyptian Lawyer's Death Triggers Cairo Protests | erişimtarihi =26 Ocak 2011| yayımcı = [[Washington Report on Middle East Affairs]] | tarih =1 Ağustos 1994| yazar = R. Clemente Holder | arşivurl = http://web.archive.org/web/20080724054356/http://www.washington-report.org/backissues/0794/9407060.htm | arşivtarihi = 24 Temmuz 2008}}</ref>
 
 
=== 27 Ocak Perşembe ===
[[Dosya:Day of Anger marchers.jpg|thumb|leftsol|25 Ocak günü yürüyen protestocular]]
27 Ocak gösterileri, 25 Ocaktaki gibi şaşırtıcı kalabalığa sahne olmamıştır, nedeni, 28 Ocakta yapılacak büyük protestoya hazırlık yapılmış olmasıdır.Bugün, Müslüman Kardeşler protestoculara olan desteğini bildirmiş ve 28 Ocak Cuma günkü protestoya destek için insanlara çağrıda bulunmuşlardır.<ref name="fox-brotherhood">{{Haber kaynağı|url=http://www.foxnews.com/world/2011/01/27/egypts-protests-pose-threat-regime/|başlık=Egypt's yönetici parti üyeleri hükûmet karşıtı gösterilere herhangi bir cevapta bulunmamıştır.|yayımcı=Fox News|agency=Associated Press|tarih=27 Ocak 2011}}</ref> Reformcu ve muhalif lider [[Muhammed El Baradey]] Cuma günü olacak protestolara katılacağına dair söz vermiştir. Eğer teklif edilirse, Mısır başkanı hükûmetten çekilir ve halk isterse, sadece geçiş süreci için yönetime geçebileceğini belirtmiştir.<ref>{{Web kaynağı | url = http://news.yahoo.com/s/nm/20110127/wl_nm/us_egypt_protest | başlık = Protests against Egyptian president spread - Yahoo! News | erişimtarihi = 27 Ocak 2011 | yayımcı = News.yahoo.com | arşivurl = http://web.archive.org/web/20110209104035/http://news.yahoo.com/s/nm/20110127/wl_nm/us_egypt_protest | arşivtarihi = 9 Şubat 2011}}</ref>
 
 
=== 28 Ocak: "Öfkeli Cuma" ===
[[Dosya:Al jazeera 2011 egypt protests.ogv|thumb|rightsağ|Protestolarla ilgili [[Al Jazeera English]]'in verdiği haber]]
28 Ocak Cuma günü binlerce kişi Mısır sokaklarını doldurdu ve bu gün "Öfkeli Cuma" olarak adlandırıldı.<ref name="Friday of Anger">{{Web kaynağı | url = http://www.ft.com/cms/s/0/be97d4a8-2b0b-11e0-a65f-00144feab49a.html#axzz1CMDTT7Ao | başlık = Pent-up anger bursts on to Cairo streets | erişimtarihi = 28 Ocak 2011 | yayımcı = Financial Times | tarih = 28 Ocak 2011 | arşivurl = http://web.archive.org/web/20110201021532/http://www.ft.com:80/cms/s/0/be97d4a8-2b0b-11e0-a65f-00144feab49a.html | arşivtarihi = 1 Şubat 2011}}</ref><ref>http://andrewsullivan.theatlantic.com/the_daily_dish/2011/01/awaiting-the-friday-of-anger.html</ref> Beklenen büyük hükûmet karşıtı protestolardan, yerel saatle 1:00 den saatler önce, Mısır hükûmeti internet servislerini kesti;ancak bazıları farklı yollar kullanarak iletişim sağlamaya devam etti.<ref>{{Web kaynağı | url = http://english.aljazeera.net/news/middleeast/2011/01/201112810059478272.html | başlık = Fresh protests erupt in Egypt - Middle East | erişimtarihi =28 Ocak 2011| yayımcı = Al Jazeera English | arşivurl = http://web.archive.org/web/20110629042147/http://english.aljazeera.net/news/middleeast/2011/01/201112810059478272.html | arşivtarihi = 29 Haziran 2011}}</ref><ref>{{Web kaynağı | url = http://www.arabist.net/blog/2011/1/28/urgent-egypt-has-shut-off-the-internet.html | başlık = URGENT: Egypt has shut off the internet | erişimtarihi =18 Ocak 2011| yayımcı = Arabist | tarih =28 Ocak 2011| ilk = Issandr | son = El Amrani | arşivurl = http://web.archive.org/web/20110830043805/http://www.arabist.net/blog/2011/1/28/urgent-egypt-has-shut-off-the-internet.html | arşivtarihi = 30 Ağustos 2011}}</ref> Mesaj servisleri ve cep telefonları da bloke edilmiş gibi görünüyordu.<ref>{{Web kaynağı | url = http://www.cnn.com/2011/WORLD/africa/01/28/egypt.protests/index.html?hpt=T1&iref=BN1 | başlık = Violent clashes erupt during protests in Egypt | erişimtarihi =28 Ocak 2011| yayımcı = CNN.com | yazar = By the CNN Wire Staff | arşivurl = http://web.archive.org/web/20121109120936/http://www.cnn.com/2011/WORLD/africa/01/28/egypt.protests/index.html?hpt=T1&iref=BN1 | arşivtarihi = 9 Kasım 2012}}</ref> Mısır'daki tüm telefon operatörlerine belirli bölgelerde servislerini kapatmaları için talimat verildi.Mısır yasası altındaki otoritelerin böyle bir emir vermeye yetkisi vardır ve operatörler de buna uymak zorundadırlar.<ref>{{Web kaynağı | url = http://www.vodafone.com/content/index/press.html | başlık = Press | erişimtarihi =28 Ocak 2011| yayımcı = Vodafone | arşivurl = http://web.archive.org/web/20110712025421/http://www.vodafone.com/content/index/press.html | arşivtarihi = 12 Temmuz 2011}}</ref>
 
 
=== 29 Ocak ===
[[Dosya:Demonstrators on Army Truck in Tahrir Square, Cairo.jpg|thumb|leftsol|29 Ocak günü, göstericiler [[Tahrir Meydanı]]'nda askerî bir kamyonun üstünde]]
Kahire'de 28 Ocak'ı 29 Ocak'a bağlayan gece önceki günlere kıyasla az yağmalama raporu ile daha sessiz geçti.<ref name="Live blog 30/1 - Egypt protests">{{Web kaynağı | url = http://blogs.aljazeera.net/middle-east/2011/01/29/live-blog-301-egypt-protests | başlık = Live blog 30/1 - Egypt protests | erişimtarihi = 31 Ocak 2011 | yayımcı = Blogs.aljazeera.net | arşivurl = http://web.archive.org/web/20120517073651/http://blogs.aljazeera.net/middle-east/2011/01/29/live-blog-301-egypt-protests | arşivtarihi = 17 Mayıs 2012}}</ref>
Çeşitli ve çok geniş kapsamlı protestolar, "Defol Mübarek" sloganlarıyla devam etti.Olaylar devam ederken ordunun yeri kritik ve karmaşık bir hal aldığı için, "halk ve ordu bir bütündür" sloganları da duyulmaya başlandı.Olayların ışığında ordunun yeri git gide kritik ve şüpheli bir yer aldığından, "halk ve ordu bir bütündür" sloganları da atılıyordu.<ref name="AlJazeera29th1pm">Breaking News. ''[[Al Jazeera English]]''. 29 Kasım 1:00 Egypt time</ref> Yerel saatle 2:00 den itibaren, [[Tahrir Meydanı]] nda yaklaşık 50.000 kişi, Kafr-al Sheikh'de 10.000 kişi ve Mısır'ın her yerinde başka protestocular da toplanmaya başladı.<ref>Al Jazeera English live broadcast, 12:15 UTC, 29 Ocak</ref> Kahire,İskenderiye ve Süveyş için saat 16:00 dan 8:00 e kadar bir sokağa çıkma yasağı ilan edildi.[[El Cezire]] 'ye göre polisin önceki gün koyduğu 18:00 sokağa çıkma yasağı "her nedense hiçbir etki yaratmamıştı", ve protestocular Tahrir Meydanı'na akın etmeye devam etti.<ref name=AlJazeera29th1pm/> Protestocular [[Mısır İçişleri Bakanlığı]] 'nın önünde de toplandı, ve binada kargaşa çıkarmaya çalıştıklarında polis tarafından üçü öldürüldü.<ref name="reuterslive">{{Web kaynağı | url = http://live.reuters.com/Event/Unrest_in_Egypt | başlık = Unrest in Egypt | erişimtarihi = 28 Ocak 2011 | yayımcı = [[Reuters]] | tarih = 28 Ocak 2011 | arşivurl = http://web.archive.org/web/20110206084306/http://live.reuters.com/Event/Unrest_in_Egypt | arşivtarihi = 6 Şubat 2011}}</ref>
 
=== 30 Ocak ===
[[Dosya:2011 Egypt protests - graffiti on military vehicle.jpg|thumb|leftsol|Protestocular tarafından graffitilerle tahrif edilmiş bir [[zırhlı personel taşıyıcı]]. Üzerindeki yazılardan bazıları:f which reads "Mübarek inecek", "Mübarek'e hayır", "Diktatör Mübarek düştü" ve "Hırsız, defol!"]]
 
Bir gecede,binlerce protestocu [[sokağa çıkma yasağı]] nı delmeye devam etti ve gece ilerledikçe,tren istasyonları,önemli hükümet binaları ve bankalar gibi anahtar noktaları korumak için birlikler ve silahlı araçlar Kahire'ye dağıtıldı.Ordu tüm çevreleri kontrol etmekte yetersiz kalıyordu,bu yüzden yerleşik halk isyancıları ve hırsızları geri püskürtmek için silahlı,bıçaklı yasadışı gruplar kurdu.<ref name="sky-2011-01-30">{{Haber kaynağı|başlık=Egypt Protests: Vice-President Sworn In|url=http://news.sky.com/skynews/Home/World-News/Egypt-President-Mubarak-Appoints-His-First-Vice-President-Omar-Suleiman-Amid-New-Protests/Article/201003415918069?lpos=World_News_Top_Stories_Header_0&lid=ARTICLE_15918069_Egypt%3A_President_Mubarak_Appoints_His_First_Vice-President_Omar_Suleiman_Amid_New_Protests|yayımcı=[[Sky News]]|tarih=30 Ocak 2011|erişimtarihi=30 Ocak 2011}}</ref> Ayrıca Süveyş'te yoğun bir askeri birlik (ancak hiç polis yoktu) mevcudiyeti rapor edildi.<!--from tv--> Süveyş'te kaos önceki gece de doruklardaydı, ancak gün ağardıkça sokaklar daha sessizleşti. Kahire'de olduğu gibi,birçok bölge sakini polis eksikliğinden dolayı evlerini ve işlerini korumak için yasadışı gruplar oluşturdu.Asker,şehir boyunca birçok kontrol noktası kurdu.<ref>{{Haber kaynağı|başlık=ElBaradei: No going back in Egypt|url=http://english.aljazeera.net/news/middleeast/2011/01/2011130165636218719.html|yayımcı=[[Al Jazeera English]]|tarih=30 Ocak 2011|erişimtarihi=30 Ocak 2011}}</ref> Yaklaşık 30 ölü merkez Kahire'deki El Damardesh Hastanesine götürüldü.Bunlardan ikisi de çocuktu.<ref>{{Web kaynağı | url = http://www.allvoices.com/contributed-news/8036654-rising-death-toll-in-egypt-protests-cairo-25-suez-38-alexandria-36 | başlık = Rising death toll in Egypt protests: Cairo 25; Suez 38; Alexandria 36 | erişimtarihi = | arşivurl = http://web.archive.org/web/20121003200623/http://www.allvoices.com/contributed-news/8036654-rising-death-toll-in-egypt-protests-cairo-25-suez-38-alexandria-36 | arşivtarihi = 3 Ekim 2012}}</ref>