"Orta İtalya" sayfasının sürümleri arasındaki fark

değişiklik özeti yok
k (almanca vikiden tablo çevrildi + güncellendi)
{{Yerleşim bilgi kutusu
{|class="infobox" border="1" cellpadding="4" style=":collapse; font-size: 95%;"
| ad = Orta İtalya Coğrafi Bölgesi
| resmi_ad =
| diğer_ad =
| yerli_ad = ''Italia Centrale'' veya ''Centrale''
| takma_ad =
| slogan =
| ülke =
| yerleşim_türü = İdari olmayan Makro Coğrafi Bölge
| harita = Italia centrale.svg|250px
| harita_boyutu =
| harita_açıklaması = İtalya'da konumu
| altbölüm_türü = İdari Bölgeler
| altbölüm_adı = [[Lazio]]<br />[[Marche]]<br />[[Toskana]]<br />[[Umbria]]
| yüz_ölçümü_toplam_km2 = 58052
| nüfus_as_of = 31 Aralık 2016 ISTAT tahmini
| nüfus_toplam = 12,067,524
| nüfus yoğunluğu = 207.89
| dipnotlar =
}}
 
 
 
'''Orta İtalya Coğrafi Bölgesi''' ({{Dil-it|''Italia centrale''}} veya sadece {{Dil-it|''Centrale''}}) resmi-idari bir niteleme olmayıp, geniş kapsamlı kültürel, tarihsel ve coğrafi bir tanımlamadır. [[İtalya]]'nın coğrafi olarak kuzey kısmında bulunan coğrafi alanları ihtiva eder. İtalyan İstatistiksel Enstitüsü (ISTAT) tarafından kullanılan İtalya'nın beş resmi istatistiksel bölgesinden biridir.<br />
 
ISTAT tanimina gore Orta Italya O}Cografi Bolgesi Italya'da bulunan 20 idari bölgesinden 4 tanesini kapsar: [[Lazio]], [[Marche]], [[Toskana]]ve [[Umbria]]. Bununla birlikte, coğrafi bölge olarak, Orta İtalya, kültürel ve tarihi nedenlerle genellikle Güney İtalya'nın bir parçası olan [[Abruzzo]] ve [[Molise[[ idari bölgelerini de içerebilir.
 
==Fiziksel cografya ==
 
Orta Italya cografi bolgesi bir cizme sekilli Italyan karasinin kuzey yukari kismini kapsamaktadir. Batisinda [[Akdeniz]]'in birer parcalari olan [[Tiren Denizi]] ve [[Ligurya Denizi]] bulunur. Ana kara engebeli olup dik yamaclari bulunan ama zirveleri fazla yuksek olmayan "Kuzey [[Apenin Daglari]]" ve "0rta Apenin Daglari" ile kaplidir. Orta Italya bolgesinin %68.9 kismi bu daglar tarafindan kaplidir. Bu daglardan cikan nehirlerin en onemlileri olan daha kuzeyde olan (genellikle Toskana bolgesinde bulunan) [[Arno Nehri]] ve daha guneyede (genellikle Lazio bolgesinde bulunan) [[Tiber Nehri]] bati yonune akip batida Akdeniz'e akarlar. Bu cografi bolgenin dogusunda [[Adriyatik Denizi]] kiyilari; bulunur bu kiyilar Marche idari bolgesine aittirler . Marche idari bolgesinde bulunan akarsular gayet kisadirlar ve kazdiklari derin vadiler icinden buyuk hizla Adriyatik Denizi'ne ulasirlar. Orta Italya'da bulunan gollerin sunlardir: (128 km² alanli) [[Trasimeno Golu]], (113.5 km² alanli) Bolsena Golu ve (66.6 km² alanli) Bracciano Goludur. .
 
==Demografi==
 
"Orta İtalya cografi bolgesi"'nde (resmi ISTAT 31 Aralik 2016 tahminine gore) 12,067,524 kisi nufusu vardir {{cite web|url=http://www.demo.istat.it/bilmens2016gen/index.html|title=Statistiche demografiche ISTAT|author=|date=|website=www.demo.istat.it}}</ref> Bu nufus 58,052 km² yuzolcumu olan bir alana yayılmıştır. Bu rakamların açıkca gösterdiği gibi, Orta İtalya'nin nüfus yoğunlugu kilometrekare başına 207.89 kişidir.
 
Orta Italya coğrafi bōlgesinin ihtiva attiği İtalyan İdari bolgeler (alanları ve 2016 nüfus tahminleri ile) şunlardır:
 
{| class="wikitable sortable"
! İdari Bölge bayrak ve ismi ||Başkent|| Nũfus kişi (2016)
|-
| [[Dosya:Flag_of_Lazio.svg|40px|border]] [[Lazio]] || [[Roma]] ||align=right| 5.885.917
|+ style="font-size: larger;"|<big>Orta İtalya</big>
|-
| [[Dosya:Flag_of_Marche.svg|40px|border]] [[Marche]] || [[Ancona]] ||align=right|1.544.715
| colspan="2" style="text-align:center; background:#fff;"|[[Dosya:Italia centrale.svg|200px]]
|-
| [[Dosya:Flag_of_Tuscany.svg|40px|border]] [[Toskana]] || [[Floransa|Floransa (Firenze)]] ||align=right| 3.745.593
! colspan=2|Bölgesel İstatistikler
|-
|Birleşim
| [[Lazio]]<br /> [[Marche]]<br /> [[Tuscany]]<br /> [[Umbria]]
|- style="vertical-align: bottom;"
|-
|[[Alan]]<br />&nbsp;- Total
|<br />{{convert|58052|km²|0|abbr=on}}
|- style="vertical-align: bottom;"
|[[Nüfus]]<br />&nbsp;- Toplam
|<br />12,067,524<ref>{{cite web|url=http://www.demo.istat.it/bilmens2016gen/index.html|title=Statistiche demografiche ISTAT|author=|date=|website=www.demo.istat.it}}</ref> (2016 est.)
|-
|[[GDP]]
|€343.7 milyar (2008)<ref>{{cite web|url=http://epp.eurostat.ec.europa.eu/tgm/table.do?tab=table&init=1&language=en&pcode=tgs00003&plugin=1|title=Eurostat - Tables, Graphs and Maps Interface (TGM) table|author=|date=|website=epp.eurostat.ec.europa.eu}}</ref>
|-
| [[Dosya:Flag_of_Umbria.svg|40px|border]] [[Umbria]] || [[Perugia]] ||align=right| 892.294
|}
'''Orta İtalya''' ({{Dil-it|'''Italia centrale'''}} ya da sadece {{Dil|it|'''Centro'''}}), İtalyan Ulusal İstatistik Enstitüsü tarafından kullanılan [[İtalya]]'nın beş resmi
istatistiksel bölgesinden biridir.
 
Bu coğrafi bölgede (31 Aralık 2016 ISTAT tahmini itibariyle) nufusu 50,000 kişiyi aşkın olan şu şehirsel [[komün|komünler]] bulunmaktadır:
==Bölgeler==
Orta İtalya, ülkenin 20 bölgesinden dördünü kapsar:
*[[Lazio]]
*[[Marche]]
*[[Toskana]]
*[[Umbria]]
Bununla birlikte, coğrafi bölge olarak, Orta İtalya, kültürel ve tarihi nedenlerle genellikle Güney İtalya'nın bir parçası olan Abruzzo ve Molise bölgelerini de içerebilir.<ref>Kaynak: [[Touring Club Italiano]] (TCI), "''Atlante stradale d'Italia''". 1999–2000 TCI Atlas. {{ISBN|88-365-1115-5}} (Northern Italy volume) – {{ISBN|88-365-1116-3}} (Central Italy volume) – {{ISBN|88-365-1117-1}} (Southern Italy volume)</ref><ref>Kaynak: [[De Agostini]], "''Atlante Geografico Metodico''". {{ISBN|88-415-6753-8}}</ref><ref>Kaynak: [[Enciclopedia Italiana|Enciclopedia Italiana "Treccani"]]</ref>
 
{| class="wikitable sortable"
==Siyaset==
! # || Komün ismi || İdari Bölge || İl || Nüfus
Marche, Toskana ve Umbria, hemen kuzeydeki Emilia-Romagna ile birlikte, İtalya'nın en sol kanat bölgesidir.
Lazio'nun, özellikle Roma dışında, politik olarak daha muhafazakar olması [[Güney İtalya]] ile paylaştığı bir özelliktir.
 
==Nüfus==
Orta İtalyanın 12,067,524<ref>{{cite web|url=http://www.demo.istat.it/bilmens2016gen/index.html|title=Statistiche demografiche ISTAT|author=|date=|website=www.demo.istat.it}}</ref> nüfusu vardır. Sekiz kentinde 100.000'den fazla nüfus vardır.
 
{| class="wikitable"
|-
| 1 || [[Roma]] || [[Lazio]] || [Roma Capital Metropol Şehri || align=right| 2.864.348
! width="100px" | Kent !! width="100px" | Nüfus !! width="100px" | Bölge
|-
| 2 || [[Floransa]] || [[Toskana]] || Floransa Metropol Şehri || align=right| 382.036
| style="background: #FEDFB3;"align="right"| '''[[Roma]]'''
| 2.718.768
| [[Lazio]]
|-
| 3 || [[Prato || Toskana || [[Prato ili]] || align=right| 190.858
| style="background: #FEDFB3;"align="right"| '''[[Floransa]]'''
| 364.710
| [[Toskana]]
|-
| 4 || [[Perugia]] || [[Umbria]] || [[Perugia ili]] || align=right| 166.271
| style="background: #FEDFB3;"align="right"| '''[[Prato]]'''
| 185.603
| [[Toskana]]
|-
| 5 || [[Livorno]] || Toskana || [[Livorno ili]] || align=right| 159.164
| style="background: #FEDFB3;"align="right"| '''[[Perugia]]'''
| 163.287
| [[Umbria]]
|-
| 6 || [[Latina]] || Lazio || [[Latina ili]] || align=right| 125.758
| style="background: #FEDFB3;"align="right"| '''[[Livorno]]'''
| 160.949
| [[Toskana]]
|-
| 7 || [[Terni]] || Umbria || [[Terni ili]] || align=right| 111.744
| style="background: #FEDFB3;"align="right"| '''[[Latina, Lazio]]'''
| 115.490
| [[Lazio]]
|-
| 8 || [[Ancona]] || [[Marche]] || [[Ancona ili]] || align=right| 101.341
| style="background: #FEDFB3;"align="right"| '''[[Terni]]'''
| 110.933
| [[Umbria]]
|-
| 9 || [[Arezzo]] || Toskana || [[Arezzo ili]] || align=right| 99.417
| style="background: #FEDFB3;"align="right"| '''[[Ancona]]'''
|-
| 101.424
| 10 || [[Pesaro]] || Marche || [[Pesaro ve Urbino ili]]|| align=right| 94.487
| [[Marken]]
|-
| 11 || [[Pistoia]] || Toskana || [[Pistoia ili]] || align=right| 90.389
|-
| 12 || [[Pisa]] || Toskana || [[Pisa ili]] || align=right| 89.627
|-
| 13 || [[Lucca]] || Toskana || [[Lucca ili]] || align=right| 88.587
|-
| 14 || [[Guidonia Montecelio]] || Lazio || Roma Capital Metropol Şehri || align=right| 88.502
|-
| 15 || [[Grosseto]] || Toskana || [[Grosseto ili]] || align=right| 81.848
|-
| 16 || [[Fiumicino]] || Lazio || Roma Capital Metropol Şehri || align=right| 77.697
|-
| 17 || [[Aprilia, İtalya|Aprilia]] || Lazio || Latina ili || align=right| 72.923
|-
| 18 || [[Massa]] || Toskana || [[Massa-Carrara ili]] || align=right| 69.710
|-
| 19 || [[Viterbo]] || Lazio || [[Viterbo ili]] || align=right| 67.262
|-
| 20 || [[Carrara]] || Toskana || Massa-Carrara ili || align=right| 63.409
|-
| 21 || [[Pomezia]] || Lazio || Roma Capital Metropol Şehri || align=right| 62.770
|-
| 22 || [[Viareggio]] || Toskana || Lucca ili || align=right| 62.661
|-
| 23 || [[Fano]] || Marche || Pesaro ve Urbino ili || align=right| 60.989
|-
| 24 || [[Foligno]] || Umbria || Perugia ili|| align=right| 57.115
|-
| 25 || [[Tivoli]] || Lazio || Roma Capital Metropol Şehri || align=right| 56.706
|-
| 26 || [[Anzio]] || Lazio || Roma Capital Metropol Şehri || align=right| 54.061
|-
| 27 || [[Siena]] ||Toskana || Siena ili || align=right| 53.774
|-
| 28 || {[[Velletri]] || Lazio || Roma Capital Metropol Sehri || align=right| 53.300
|-
| 29 || [[Civitavecchia]] || Lazio || Roma Capital Metropol Sehri || align=right| 53.027
|-
| 30 || [[Scandicci]] || Toskana || Floransa Metropol Sehri || align=right| 50.654
|}
 
==Siyaset==
 
Marche, Toskana ve Umbria, hemen kuzeydeki Emilia-Romagna ile birlikte, İtalya'nın politik bakimdan en solcu kanat bölgesidir. [[II. Dunya Savasi]]'ndan sonra 20. yuzyillarda yapilan secimlerde Italya Komunist Partisi'nin cogunluk halk oylarini aldigi bolgeredir. Ancak Lazio idari bolgesinin, Roma dışında, politik olarak muhafazakar olması bu idari bolgenin [[Güney İtalya]] ile paylaştığı bir politik özelliktir.
 
 
==Ayrıca bakınız==
 
*[[Avrupa Birliği'nin birinci derece İBBS'si#İtalya|Avrupa Birliği'nin birinci derece İBBS'si]]
:*[[Kuzeybatı İtalya]]
34.095

değişiklik