"Zeuksippos Banyoları" sayfasının sürümleri arasındaki fark

değişiklik özeti yok
(düzeltme)
| dini_inanç =
| açılış_yılı =
| işlevsel_durum =kazılardaKazılarda ortaya çıkarılalnlarınçıkarılanların bazıları hala görülebilir durumdadır.
| mimar =
| mimari_tür =
| lon_dir = E
}}
'''Zeuksippos Banyoları''', 100 ile 200 yılları arasında inşa edilmiş, şehrin merkezindeki diğer yapılar gibi 532 yılında [[Nika ayaklanmasıAyaklanması]] sırasında tamamen yıkılmış ve yıllar sonra yeniden inşa edilmiş,<ref name="War">Ward-Perkins, B. p. 935</ref> [[Bizans İmparatorluğu]]'nun başkenti [[Konstantinopolis]] şehrinin popüler [[hamam|halk hamamıdır]]. Bu şekilde adlandırılmasının nedeni, inşa edildiği yerde daha önce [[Jüpiter (mitoloji)|Jüpiter]] (''"Zeus"'') tapınağının olmasıdır.<ref name="lo">Gilles, P. p. 70</ref> [[İstanbul]] şehrinin kent olarak ilk atası ve [[Konstantinopolis]]'ten önce, [[Antik Yunanistan]]'da kurulan [[Byzantion]] şehrinde bulunan [[Akropolis]] içerisine inşa edilmiş [[Akhilleus banyoları]]nın yaklaşık 450 metre güneyine kurulmuştur. Banyolar, içinde bulunan ve her biri ünlü bir insanı temsil eden [[heykel]]leri ile tanınır. Fakat burası, [[7. yüzyıl]] boyunca, askeri amaçlar için kullanılmıştır. 1928 yılında sit alanı kazılmış ve banyoların yeniden yapılmıştır.
 
== Tanım ==
Orijinal banyolar, [[Septimius Severus]] tarafından inşa ettirilmiş<ref name="Bury" /> ve [[I. Konstantin]] tarafından ise dekore ettirilmiştir.<ref name="epo">Wornum, R.N.</ref> Bu muhteşem dekorasyon sırasında, birçok [[mozaik]] ve seksen heykel eklenmiştir.<ref name="War" /> Heykellerin çoğu, [[Homer]], [[Hesiod]], [[Plato]], [[Aristoteles]], [[Julius Caesar]], [[Demosthenes]], [[Aeschines]] ve [[Virgil]] gibi tarihi şahsiyetlerden<ref name="Bury">Bury, J.B. p. 55</ref> ve mitolojik kahraman ve tanrıların figürlerinden oluşmaktaydı.<ref name="Anci">Müller, K.O.; Welcker, F.G. p. 208</ref> Banyolar, [[mimarlık]] ve [[sanat]]ın tüm ihtişamını taşımaktaydılar ve birçok edebiyat eserine ilham vermiştir. Bu heykeller, [[Asya]] ve çevreleyen alanlar, [[Roma]], [[Yunanistan]] ve [[Küçük Asya]] gibi bölgeleri içine alan dünyanın çok çeşitli yerlerinden alınmıştı.<ref name="JAS">Evans, J.A.S. p. 30</ref> Banyolar, gerçekten, döneminin tüm mimari akımlarını izlemiştir. Sanat dolu mimarinin o dönem formunun birer parçası olan Senato binası, Forumlar, Lausus'un sarayı gibi binalar da benzer (mitolojik ya da değil) kahramanlar, tarihi karaterler ve güçlü insanların heykelleri ile süslenmiştir.<ref name="Ferd">Gregorovius, F.; Hamilton, A. p. 80</ref>
 
Göreceli olarak küçük bir ücretle, genel halkın bir üyesi banyo kompleksine girebilirdi. Alan temelde halkın banyo ihtiyacı için kullanılıyor görünsedegörünse de, farklı aktivitelere katılınıp, zevk alınabilirdi. Hizmetkârlara, kompleksin aktivitelerini ve olaylarını izlemeleri için ücret ödenirdi, ayrıca onlar açılış ve kapanış zamanları ile yönetim kurallarını icra ederlerdi. Kadın ve erkeklerin beraber banyo yapmalarına izin verilmezdi; onlar ya ayrı banyolarda ya da günün ayrı saatlerde yıkanırlardı.<ref name="daily">Rautman, M.L. p. 77</ref>
 
Konstantinopolis'te halkın kullanımına açık çok fazla banyo olmasına rağmen Zeuksippos Banyoları, halkın çok büyük kısmı tarafından en sevilen banyoydu,<ref>Matthews, W. p. 230</ref> bu yüzden ticari alanda çok büyük bir rekabet vardı. Banyolar, yöneticiler tarafından dine saygısız davranışların yeri olarak kabul edilmelerine rağman birçok rahip ve keşiş, hamamları kullanırdı.<ref name="daily" />
Buna ek olarak, Zeuksippos Banyoları'nın, [[Büyük Saray]]'a yakın (çok muhtemel bitişik) olduğu söylenebilir.<ref name="Per">Tafur, P. p. 225</ref> Bu kadar önemli yerlere önemli yakınlığı, birçok insana cazip gelmesinin nedenini açıklamaktadır. [[Ayasofya Müzesi|Ayasofya]] ve ''"[[Augustaion]]"'' adı verilen tören alanına da çok yakındı.
 
Sağ görülen harita, banyoların, orada yapılan kazıların ışığında yaklaşık olarak Konstantinopolis içerisindeki yerini göstermektedir. Görüleceği üzere, banyolar dört köşeli bir şekileşekle sahiptiler ve Zonaras'ın gösterdiği gibi gerçekten Saray'a çok yakın hatta "bağlantılı" idiler.
 
== Yıkılması ve sonra kullanımı ==
532 yılının [[Nika ayaklanması]]'nın sonucu, şehrin yarısı harabeye dönmüş ve binlerce insan ölmüştü, ilk Zeuksippos Banyoları'da ateşle tamamen yıkılmıştı.<ref name="War" />[[I. Justinianus]], banyoları yeniden inşa ederken 532 yılında kaybolan muhteşenmuhteşem heykel ve antikaları yeniden yaptırmamış ya da restore ettirmemiştir.<ref name="Bury" />
 
Fakat bundan kısa bir süre sonra, erken [[7. yüzyıl]]da, [[Bizans İmparatorluğu]]'nun üzerindeki aşırı askeri ve politik baskının sonucu, halk banyoları ortak lüksten daha az ve zor bulunur hale gelmişti ve birçok halk tesisi ve toplanma yeri askeriyenin sert amaçları için kullanılmaya başlanmıştı.<ref name="daily" /><ref>Gibbon, E. p. 950</ref> Banyo olarak kullanıldığı bilinen son tarih 713 yılıdır. Sonra, bir parçası ''Noumera'' olarak adlandırılan hapishane, diğer parçası ise ipek atölyesi olarak kullanılmaya başlanmıştır.<ref name="ODB">Kajdan (1991), p. 2226</ref>
42.120

değişiklik