"İskenderiye Kütüphanesi" sayfasının sürümleri arasındaki fark

değişiklik özeti yok
{{Diğer anlamı2|İskenderiye kütüphanesi}}
[[Dosya:Ancientlibraryalex.jpg|İskenderiye kütüphanesi|thumb|250px]]
'''İskenderiye Kütüphanesi''', [[MÖ 3. yüzyıl]]ın başlarında [[Mısır]]'ın [[İskenderiye]] kentinde [[Ptolemaios hanedanı]] tarafından kurulmuş olan antik kütüphane. [[İskenderiye Müzesi]] olarak bilinen araştırma enstitüsünün bir bölümü olarak inşa edildi.<ref name="BRIT">{{Britannica|Library of Alexandria}}</ref> İnsanlık tarihinde meydana getirilmiş önemli eserlerden biridir. Eski kaynaklar, burada 150 bin cilt el yazması eserin toplandığını kaydeder.== Tarihçe ==
 
== Tarihçe ==
[[İskenderiye]] şehri [[MÖ 332]] yılında, Makedonyalı [[Büyük İskender]] tarafından kuruldu. Onun ölümüyle imparatorluğun dağılışı sonunda kumandanlarından Lagus’un oğlu [[Ptolemaios I Soter]]'in eline geçti. O da [[Mısır]]’da krallığını ilan etti. Mısır’da 300 yıl devam eden bu hanedanın ilk hükümdarı olup, 323 yılında 24 yaşında iken 24 yıl hüküm sürmüştür. Savaşı sevmeyen Ptolemaios, hiçbir zaman ülkesinin sınırlarını genişletmek hevesine kapılmadı. Bilim ve edebiyata düşkünlüğüyle, Mısırlılar'ın gelenek ve göreneklerini, dinlerini benimseyerek halkın sevgisini kazandı. Eski kanunları, dini törenleri muhafaza etmekle kalmayıp, eski Mısır hükümdarlarının lakabı olan [[Firavun]] unvanını aldı ve onları taklit ederek öz kız kardeşiyle evlendi.{{olgu}}
 
Genel kanı bu kütüphanenin, çıkan çeşitli fanatik görüşler nedeniyle, antik [[Pagan]] tapınakları ve yapıların imhası sırasında [[Hıristiyan]]lar tarafından yakıldığı yönündedir.
 
Bu görüşe göre 391 yılında [[Bizans İmparatorluğu|Bizans]]'ın Mısır Valisi Theophilos,
Bu görüşe göre 391 yılında [[Bizans İmparatorluğu|Bizans]]'ın Mısır Valisi Theophilos, İskenderiye’de Mısır’ın eski din mensuplarına ait Osiris tapınağının yeri olan bir arsayı, kilise inşa edilmesi için Hrıstiyanlara verdi. Burada yapılacak kilisenin temel kazıları sırasında üzerinde eski dine ait yazılar bulunan bir taş çıktı. Hristiyanlar bunu bir alay konusu yaptılar. Bu olay şehirde oldukça kalabalık halde bulunan Pagan inancına mensup olanları kızdırdı ve sonunda İskenderiye’de dini bir ayaklanma çıktı. İki taraf çarpıştı, insanlar kitle halinde kılıçtan geçirildi. İskenderiye Kütüphanesi’nin olduğu bölge yerle bir edildi. İmparator I. Theodosius, valiye başka büyük şehirlere göre eski dinin İskenderiye’de hala neden bu kadar canlı olarak devam ettiğini sorunca, buna sebep olarak İskenderiye Kütüphanesi’nin eski putperestlik kültürünü devam ettiren kitaplarını ileri sürdü. İmparator, bunun üzerine hepsinin yok edilmesini emretti. İskenderiye Kütüphanesi’ndeki tüm eserler şehrin hamamlarına dağıtılarak yaktırıldı ve böylece insanlık tarihinin bu bilim ve kültür hazinesi yok oldu.
 
Bu görüşe göre 391 yılında [[Bizans İmparatorluğu|Bizans]]'ın Mısır Valisi Theophilos, İskenderiye’de Mısır’ın eski din mensuplarına ait Osiris tapınağının yeri olan bir arsayı, kilise inşa edilmesi için Hrıstiyanlara verdi. Burada yapılacak kilisenin temel kazıları sırasında üzerinde eski dine ait yazılar bulunan bir taş çıktı. Hristiyanlar bunu bir alay konusu yaptılar. Bu olay şehirde oldukça kalabalık halde bulunan Pagan inancına mensup olanları kızdırdı ve sonunda İskenderiye’de dini bir ayaklanma çıktı. İki taraf çarpıştı, insanlar kitle halinde kılıçtan geçirildi. İskenderiye Kütüphanesi’nin olduğu bölge yerle bir edildi. İmparator I. Theodosius, valiye başka büyük şehirlere göre eski dinin İskenderiye’de hala neden bu kadar canlı olarak devam ettiğini sorunca, buna sebep olarak İskenderiye Kütüphanesi’nin eski putperestlik kültürünü devam ettiren kitaplarını ileri sürdü. İmparator, bunun üzerine hepsinin yok edilmesini emretti. İskenderiye Kütüphanesi’ndeki tüm eserler şehrin hamamlarına dağıtılarak yaktırıldı ve böylece insanlık tarihinin bu bilim ve kültür hazinesi yok oldu.
 
Daha önceleri bu kütüphanenin şehrin [[Müslüman]]lar tarafından alınmasından kısa bir süre sonra ikinci İslam Halifesi [[Ömer]]’in emriyle [[Mısır]] Fatihi [[Amr İbnül-As]] tarafından yakılarak yok edildiği ileri sürülmüştür. [[Bernard Lewis]] konu hakkındaki makalesinde, kütüphanenin Müslümanlar tarafından yok edildiği hikâyesinin doğruluğunu Alfred J. Butler, Victor Chauvin, Paul Casanova ve Eugenio Griffin gibi Batılı ilim adamlarının reddettiğini yazmaktadır.<ref>Mostafa El-Abbadi ve Omnia Mounir Fathallah, What Happened to The Ancient Library of Alexandria?, Brill, 2008, sayfa 214</ref>
* Bernard Lewis'in "The Arab Destruction of the Library of Alexandria: Anatomy of a Myth" (İskenderiye Kütüphanesi'nin Araplar Tarafından Yıkımı: Bir Efsanenin Anatomisi) adlı makalesinin çevirisi
 
[[Kategori:İskenderiye Kütüphanesi| ]]
[[Kategori:İskenderiye'deki yapılar|Kütüphane]]
[[Kategori:Mısır'daki kütüphaneler]]
2.436

değişiklik