Ana menüyü aç

Değişiklikler

k
→‎Tanımı: Demokrasi teorileri bölümü eklendi
 
Demokrasiye yapılan atıflarda görüleceği üzere, halkın kendi kendini yönetmesi temel dayanaktır. Bu ise kendileri adına karar alacak kişileri seçmeyi sağlayan oy vermenin yanında [[referandum]]lar gibi doğrudan etki yoluyla veya miting, gösteri gibi dolaylı yollarla sağlanır.
 
== Demokrasi teorileri ==
Demokratik devletlerle ilgili iki değişik demokrasi teorisi vardır.
 
=== Normatif demokrasi teorisi ===
Bu teoriye göre demokrasinin tam anlamıyla sağlanabilmesi için, alınan kararların halkın tamamını memnun etmesi gerekir. Ancak gerçek hayatta bu durum imkânsızdır. Zira her bireyin beklentileri, istekleri, ihtiyaçları farklıdır; herkesi aynı anda memnun etmek imkânsızdır. Dolasıyla bu teori ideal ve ütopik bir teoridir. Günümüzde hiçbir devlette uygulanmamaktadır.<ref name=":0">[http://www.anayasa.gen.tr/kiktidar.htm Kemal Gözler, ''Anayasa Hukukuna Giriş,'' Bursa Ekin Kitabevi Yayınları, Mayıs 2004, s.29-41]</ref>
 
=== Ampirik demokrasi teorisi ===
Bu teoriye göre demokrasi, halkın tamamını değil olabildiğince büyük kısmını memnun etmeye çalışır. Amacı herkes değil mümkün olduğunca çok kişiyi memnun etmektir. Dolayısıyla gerçek hayatta uygulanması en mümkün teoridir. [[Robert A. Dahl|Robert Dahl]], bu teoriye göre dizayn edilmiş olan demokrasilere ‘[[poliarşi]]’ der. Bir demokratik devletin demokratik bir poliarşi olup olmadığını belirleyen kıstaslar şunlardır:
* Üst düzey siyasî makamları kullanacak kişiler (Cumhurbaşkanı, başbakan, bakanlar vb.) seçim yoluyla belirlenir.
* Seçimler belirli aralıklarla, kesintisizce yapılır.
* Muhalefet partilerine iktidarı ele geçirme olanağı sağlanır. (Örneğin seçim barajı düşük tutulur veya aynı cumhurbaşkanının üst üste seçilmesi yasaklanır.)
* Tek parti yönetimi yoktur. Birden fazla parti kurulmasına izin verilir.
* Temel insan hakları anaysa ile güvence altına alınmıştır.
* Seçimler serbesttir; hiçbir seçmen oy kullanıp kullanmamak konusunda zorlanmaz.
Robert Dahl, bu şartları sağlamayan devletleri demokratik saymaz.<ref name=":0" />
 
== Demokrasi tarihçesi ==
943

değişiklik