"Ali Suavi" sayfasının sürümleri arasındaki fark

Etiketler: Mobil değişiklik Mobil web değişikliği
Etiketler: Mobil değişiklik Mobil web değişikliği
 
== Hayatı ==
1839 yılında [[İstanbul]]`'da kâğıt tüccarı Çankırılı Hüseyin Ağa’nın oğlu olarak dünyaya geldi.<ref name=buyuk>{{Web kaynağı | url = http://buyukkulupdergisi.com/kose-yazisi/ali-suavi-ve-ciragan-sarayi-baskini-1-bolum/ | başlık = Ali Suavi ve Çırağan Saray Baskını | yazar = Selahattin Çetiner | arşivurl = http://web.archive.org/web/20150506003257/http://buyukkulupdergisi.com/kose-yazisi/ali-suavi-ve-ciragan-sarayi-baskini-1-bolum/ | arşivtarihi = 6 Mayıs 2015}}</ref>. İlköğrenimini Davutpaşa’dakiDavutpaşa'daki rüştiyede yaptıktan sonra [[Şehzadebaşı Camii]]’nin'nin medrese ve okulunda din ve genel kültür dersleri aldı. 1856 yılında henüz 17 yaşındayken babasıyla Mekke`'ye gidip hacı oldu.
 
Memuriyet hayatına İstanbul’daİstanbul'da bir askerlik şubesinde kâtip olarak başladı. Üç yıl kadar bu görevde bulunduktan sonra, öğretmen seçimi için yapılan sınavı kazandı ve “muallimi evvel” oldu. 1858`'de [[Simav, Kütahya|Simav’da]] Kuşu Medresesi’ndeMedresesinde hocalık yaptıktan sonra [[Bursa]]’daki rüştiyeye öğretmen olarak atandı. Batılı tarzda bir okulda öğretmenlik yapmasına rağmen sarıklı idi. Öğretmenlik görevinin yanı sıra [[Bursa Ulu CamiiCami]]’de'de vaazlar veriyordu.<ref name=nur>{{Web kaynağı | url = http://www.saidnursi.de/tr2/index.php/PORTRELER/Ali-Suavi.html | başlık = Ali Suavi | arşivurl = http://web.archive.org/web/20101009202633/http://www.saidnursi.de:80/tr2/index.php/PORTRELER/Ali-Suavi.html | arşivtarihi = 9 Ekim 2010}}</ref>. 1864-1866 yıllarında Rumeli’deRumeli'de idari görevler aldı ve [[Filibe]]`'de bir rüştiyede öğretmenlik yaptı. Bu arada Yeşiloğlu CamiindeCamii'nde verdiği saray karşıtı vaazlar ve diğer nedenlerle bölgenin mülki idare amiri tarihçi Ali Bey’le arası açıldı ve görevinden azledildi;<ref name=buyuk/>; 1866 yılında İstanbul`'a döndü.
 
Hacı Ali Suavi Efendi, İstanbul’daİstanbul'da Şehzadebaşı Camii’nde vaazları ile ün kazandı. 1867 yılı Ocak ayından itibaren Muhbir adlı gazetede yazılarını yayımlayarak gazetecilik hayatına başladı. Eğitim alanında yazılara ağırlık verdi. Şehzadebaşı CamiindeCamii'nde verdiği vaazlar ve Muhbir gazetesinin 32. sayısında yayınlanan siyasi makalesi nedeniyle bir gece ansızın tutuklanıp Kastamonu’ya sürüldü.<ref name=buyuk/>.
=== Avrupa’ya Kaçışı ===
[[Abdülaziz|Padişah Abdülaziz’in]] bir fermanı ile Mısır hidivi olması engellenen ve haksızlığa uğradığı düşüncesiyle Abdülaziz’eAbdülaziz'e düşman olan Mısır prensi [[Mustafa Fazıl Paşa]], siyasi görüşleri nedeniyle İstanbul’dakiİstanbul'daki görevlerinden alınıp Anadolu illerine atanmış olan Tanzimat dönemiDönemi edebiyatçıları [[Namık Kemal]] ve [[Ziya Paşa]] ile birlikte Ali Suavi’yi Paris’e davet etti. Üçü, Türkiye’denTürkiye'den kaçarak [[Marsilya]]’da'da buluştularbuluştu; 30 Mayıs 1867’de1867'de birlikte Paris’eParis'e gittiler.
 
Ali Suavi, 1867’de1867'de diplomatik ziyaret için Abdülaziz’inAbdülaziz'in Paris’eParis'e gelmesi üzerine Fransız polisinin isteğiyle, Namık Kemal ve Ziya Paşa ile birlikte ülkeyi terk etti; [[Londra]]’ya gitti. 31 Ağustos 1867’de [[Kavalalı Hanedanı]]'ndan [[Mustafa Fazıl Paşa]]'nın maddi desteğiyle Londra’da "''Muhbir''" gazetesinin ilk sayısını çıkardı. Osmanlı topraklarında dağıtılan gazete, 50 sayı yayımlandı. Ali Suavi'nin sert üslubu, Osmanlı hükümetihükûmeti ile barışmak isteyen Mustafa Fazıl Paşa'yı memnun etmeyince gazete Kasım 1868’de maddi güçlükler nedeniyle kapandı. Ali Suavi yazılarını Namık Kemal ve Ziya Paşa'nın Londra'da çıkardığı [[Hürriyet (eski gazete)|Hürriyet]] gazetesinde yayımlamayı sürdürdü.
 
Londra'da tanıştığı bir İngiliz hanım ile evlenen Ali Suavi'nin diğer Genç Osmanlılar ile arası yaşam tarzları ve çeşitli fikirleri nedeniyle açıldı. 1869'da Fransa'ya geçerek "''Ulum''" adlı gazeteyi çıkardı ve bu gazetede [[Türkçülük]] akımına öncülük etti.<ref name=Ulumharekati>[http://www.yenimakale.com/ii-muhbir-ulum-harekati-ve-ali-suavi.html Murat Demireğer, '''II. Muhbir-Ulum Harekatı ve Ali Suavi''', ''Erişim tarihi:02.05.2012'' ]</ref> 1870-1871'de gerçekleşen [[Fransa-Prusya Savaşı]] sonucu Paris Almanlar tarafından kuşatlıncakuşatılınca Ulum'u 25. sayıda kapatmak zorunda kaldı.<ref name=Ulumharekati/>
 
=== İstanbul’a Dönüşü ===
1872 yılında Genç Osmanlılar’ın büyük bölümü Abdülaziz’in doğum günü nedeniyle çıkan genel aftan yararlanarak yurda döndüyse de Ali Suavi’ye İstanbul dışında bir ile gitmesi şartı getirildiğinden Paris’te kaldı<ref name=buyuk/>. 1876’da II. Abdülhamit’in tahta çıkmasından sonra verilen izinle İstanbul’a dönebildi.
 
Eski sadrazam [[Mithat Paşa]] aleyhine yazıları ile Abdülhamit’in gözüne giren Ali Suavi, Yıldız Sarayı Kütüphanesi Müdürü olarak görevlendirildi. Artık muhafazakarmuhafazakâr ve saltanatçı bir çizgideydi.<ref name=kopru>{{Web kaynağı | url = http://www.koprudergisi.com/index.asp?Bolum=EskiSayilar&Goster=Yazi&YaziNo=404 | başlık = Ali Suavi | yazar = Hanefi Demirkıran | arşivurl = http://web.archive.org/web/20150505194619/http://www.koprudergisi.com/index.asp?Bolum=EskiSayilar&Goster=Yazi&YaziNo=404 | arşivtarihi = 5 Mayıs 2015}}</ref>. 1 Şubat 1877’de [[Galatasaray Lisesi|Galatasaray Sultanisi]] müdürlüğüne getirildi. Kendisinden daha liberal ve batı yanlısı düşüncelere sahip olan Maarif Nazırı [[Münif Paşa]] ile anlaşamadı ve 28 Ekim 1877’de görevden alındı. Bu olaydan sonra Abdülhamit yönetiminin şiddetli bir karşıtı oldu.
 
=== Çırağan Baskını ===
{{Ana madde|Çırağan Baskını}}
20 Mayıs 1878 günü [[V. Murat]]'ı tekrar tahta çıkarmak için yüz elli kadar [[Rumeli]] göçmeniyle [[Çırağan Sarayı]]'nı bastı. Olay yerine yetişen Beşiktaş karakol komutanı [[Yedi Sekiz Hasan Paşa]] tarafından başına sopa darbeleriyle vurularak öldürüldü. [[Yıldız Sarayı]] civarında bir yere defnedildi . Eşi, olayla ilgili belgeleri yaktıktan sonra Londra’ya kaçtı.
 
== Görüşleri ==
458

değişiklik