"Nazar" sayfasının sürümleri arasındaki fark

4 bayt çıkarıldı ,  4 yıl önce
düzeltme AWB ile
(düzeltme AWB ile)
[[Dosya:Blue eyes.JPG|thumb|200px|Gözü sembolize eden çeşitli [[nazar boncuğu|nazar boncukları]]]]
'''Nazar''' ya da '''kem göz''', canlı veya cansız bir varlığın başına [[kaza]] veya belâ gelmesine neden olduğuna inanılan bakış. Nazardan özellikle çocukların, hamilelerin ya da hayvanların etkilendiğine inanılır.<ref name="Britannica">{{Britannica|Evil eye}}</ref>
 
== Etimoloji ==
[[Farsça]] kökenli ''kem'' sözcüğü kötü, fena anlamlarına gelir.<ref>{{TDK2|kem|Güncel Türkçe Sözlük|16 Ocak 2012}}</ref> Göz sözcüğü Türkçede görme organı anlamına geldiği gibi aynı zamanda halk arasında "kem göz" (kötü niyetli bakış) anlamında da kullanılır. Arapça "nazar" kelimesi de göz/bakış anlamlarına gelir.
 
Bazı toplumlarda kem gözün nesneleri bile çatlatabildiğine inanılır. [[Nazar boncuğu|Mavi boncuğun]] bu enerjiyi kendisine çekerek yok edeceği fikri yaygındır. Kelimenin köz “ateş parçası” ile bağlantısı da dikkat çekicidir. Bakışın yakıcı gücü olduğu düşünülür.<ref>Türk Söylence Sözlüğü, Deniz Karakurt, Türkiye, 2011, [https://tr.wikipedia.org/wiki/T%C3%BCrk_S%C3%B6ylence_S%C3%B6zl%C3%BC%C4%9F%C3%BC (OTRS: CC BY-SA 3.0)]</ref>
Kem gözlerden koruduğuna inanılan yöntemler toplumdan topluma farklılık gösterir. En yaygın yöntemlerden biri [[nazar boncuğu]] gibi takılar takmak ya da üzerinde, [[muska]] gibi [[dua]] yazılı kağıtlar taşımaktır. [[Hindistan]]'ın bazı yörelerinde evlenen çiftler nazardan korunmak için [[crossdresser|karşı cinsin kıyafetlerini giyerler]]. Bazı [[Asya]]lı toplumlarda çocukların gözlerinin etrafına siyah boya sürülür. Bazı [[Afrika]]lı ve Asyalı toplumlarda kem gözlerden en çok yiyip içerken etkilenildiğine, zira ağız açıkken ruhun vücuttan daha kolay çıkacağına inanılır. Bu nedenle yemek yalnız başına veya yakın akrabaların yanında yenir.<ref name="Britannica"/>
 
Eski çağlarda, ölülerin [[ruh]]larıyla, [[peri]]ler ve [[cin]]lerin birlikte yaşadıklan bir âlemin var olduğuna inanılırdı. Bu âleme bağlı olan insanlann, özellikle de büyücülerin gözlerinde kötü ruhların yerleştiğine inanırlardı. Bu yüzden de onların bakışlarının çok güçlü ve zararlı olduğu düşünülürdü. Halk arasında nazara gelmiş biri için üzerlik otu yakıp söylenen, "her yerde sen olasın, belâları savasın" sözünün temelinde de bu inanç vardır.<ref>Türk Mitolojisi Ansiklopedik Sözlük, Celal Beydili, Yurt Yayınevi</ref> Anadolu'da Nazar Ocağı<ref> İslam Ansiklopedisi - [http://www.islamansiklopedisi.info/dia/pdf/c33/c330217.pdf Ocak Maddesi]</ref> veya Göz Ocağı adı verilen mekanlara gidildiği de bilinmektedir.<ref>Ocak [http://www.cemvakfi.org.tr/alevilikte-ocaklar/ocak/], Cem Vakfı</ref><ref>ÇIBLAK, Nilgün (2004), “Halk Kültüründe Nazar, Nazarlık İnancı ve Bunlara Bağlı Uygulamalar”, Türklük Bilimi Araştırmaları (TÜBAR), S.15, ss.103-125</ref>
 
İslam dininde de bazı hadislerde nazardan ve islam peygamberinin nazardan korunmak için okuduğu dualardan bahsedilmiştir. Nazar veya İn Yekad ayeti, Müslüman halkların yaşamlarında en çok kullandığı ve aynı şekilde kâmil bir şekilde yazarak nazardan korunmak amacıyla evlerin girişlerine astığı Kur’an-i ayetlerden biridir. <ref>{{cite web|url=http://tr.wikishia.net/view/Nazar_Ayeti|title=Nazar Ayeti|language=Türkçe|accessdate=9 Aralık 2015}}</ref>
 
== Kaynakça ==
1.065.414

değişiklik