"Çökertme zeybeği" sayfasının sürümleri arasındaki fark

Bulaşıcı bir imlanız var.
(→‎Türkünün hikâyesi: Hikaye değil masal adeta: Miş mış. Hakanist bunları görmüyor mu?)
(Bulaşıcı bir imlanız var.)
'''Çökertme''' [[Bodrum, Muğla|Bodrum]] yöresinin tipik [[Ege Bölgesi]] tınılarına sahip ve [[Türkiye]] genelinde bilinen bir [[türkü]]südür. Yörede ''Halil'im türküsü'' olarak da bilinir. ''Sacayağı'' olarak anılan ve birbirleri ile bağlantılı üç türkünün ikincisini oluşturur. Bir kaynağa göre, türkünün en eski kaynak kişisi, [[Ortakent Yahşi, Bodrum|Ortakent]]'li kemancı ''Köroğlu Hasan Hüseyin Salım''’dır.
== Türkünün hikâyesi ==
Bodrum henüz günümüzün uluslararası turizm merkezi haline gelmemişken, 20. yüzyıl başlarının küçük ve sakin bir sahil kasabası görünümünde iken, halkın başlıca geçim kaynakları, [[balıkçılık]], [[süngercilik]] ve özellikle de [[kaçakçılık]] idi. Kaçakçılık, [[Osmanlı Devleti]]'iınnin son dönemlerinin [[tütün]] tekeli olan ''[[Tütün Rejisi]]'' sisteminin dışına çıkarak, karşıdaki [[İstanköy]] adasında gizlice tütün satmak ve karşılığında [[rakı]], [[kahve]] vs. getirmek idi.
Türkünün kahramanı ''Halil Efe'''de, yakın arkadaşı ''İbram (İbrahim) Çavuş'' ile birlikte, hayatını kaçakçılıktan kazanırmış.(Kendisinin bizzat kaçakçılık yapmadığı, ancak [[ada]]lardan gelen kaçak malları daha iç kesimlere taşıyan [[kervan]]lardan haraç aldığı rivayet edilmektedir.) Türkü'nün bayan kahramanının asıl adı ''Havse (Hafize)''dir. Havse'nin annesi [[Türkbükü]]'lü ''Kel Güssüm (Gülsüm)''dür. Kel Güssüm aynı zamanda ''[[çengi]]''dir. Çengi erkeklerin sazlı sözlü ve alkol alınarak yapılan eğlencelerinde dans eden ve onlarla birlikte olan kadın demektir. Güzelliği dillere destan olan ''Havse'' [[Çerkes]] [[kaymakam]]ın yanında temizlik vb. işler yaparak çalışmaktadır. ''Havse''yi ''İbram Efe'' 2. eş olarak alınca gerek ailesinden gerekse çevreden tepki almıştır. Bu durumun farkında olan diğer [[efe]]ler (Bunların arasında ''Halil Efe'' de vardır) İbram Efe'nin evini basarak Havse'yi kaçırmak istemişlerdir.
 
Anonim kullanıcı