"Hıttin Muharebesi" sayfasının sürümleri arasındaki fark

k
imla, değiştirildi: Eylül'da → Eylül'de, Mayıs'da → Mayıs'ta AWB ile
(Düşük cümleler düzenlendi, gereksiz boşluklar kaldırıldı.)
k (imla, değiştirildi: Eylül'da → Eylül'de, Mayıs'da → Mayıs'ta AWB ile)
|çatışma = Hıttin Muharebesi
|parçası = [[Üçüncü Haçlı seferi]]
|resim = [[Dosya:Hattin.jpg|280px|]]
|başlık = Hıttin Muharebesi
|tarih = [[4 Temmuz]] [[1187]]
|coğrafi_değişiklikler =
|savaşan1 = [[Dosya:Flag of Ayyubid Dynasty.svg|10px]] [[Eyyubiler]]
|savaşan2 = [[Dosya:Vexillum_Regni_HierosolymaeVexillum Regni Hierosolymae.svg|10px]] [[Kudüs Krallığı]]<br/>[[File:Armoiries Bohémond VI d'Antioche.svg|10px]] [[Antakya Prensliği]]<br>[[File:Cross of the Knights Templar.svg|border|10px]] [[Tapınak Şövalyeleri]]<br>[[File:Cross of the Knights Hospitaller.svg|10px]] [[Hospitalier Şövalyeleri]]<br>[[File:Lazarus cross.svg|10px]] [[Aziz Lazarus Şovalyeleri]]
|savaşan3 =
|komutan1 = [[Dosya:Flag of Ayyubid Dynasty.svg|10px]] [[Selahaddin Eyyubi]]
|komutan2 = [[Dosya:Armoiries de Jérusalem.svg|10px]] [[Lüzinyanlı Guy]]<br/> [[Dosya:Armoiries Tripoli.svg|10px]] [[Trabluslu III. Raymond]]<br/> [[Dosya:Vexillum_Regni_HierosolymaeVexillum Regni Hierosolymae.svg|10px]] [[İbelinli Balian]]<br/>[[Dosya:Blason_de_la_maison_de_ChâtillonBlason de la maison de Châtillon.svg|10px]] [[Chatillonlu Raynald]]
|komutan3 =
|güç1 = 30,000 <ref>A. Konstam, ''Historical Atlas of The Crusades'', 119</ref>
 
[[Dosya:Corns of Hattin.jpg|thumb|300px|right|Hıttin Tepesi panaromasi]]
'''Hıttin Muharebesi''', 4 Temmuz 1187 tarihinde, [[Birinci Haçlı Seferi]]'nde [[Kudüs]]'te kurulmuş olan Haçlı devleti olan [[Kudüs Krallığı]]'nın Kralı [[Lüzinyanlı Guy]]'un askerleri ile [[Selahaddin Eyyubi]] komutasındaki [[Eyyubi|Eyyubiler]]ler ordusunun [[Taberiye Gölü]]nün batı yakasında [[Taberiye]] kalesi yakınında bulunan Hıttin köyü ve volkanik "boynuz" şekilli Hıttin Tepesi civarında yapılan bir muharebedir. Selahaddin Eyyubi komutasındaki Eyyubi ordusu, Kudüs Krallığı ordusunun etrafını sararak imha etmiş; 17.000 Haçlı asker öldürülmüş ve Kudüs Kralı Lüzinyanlı Guy bu muharebe sonunda esir düşmüştür.<ref>http://www.yenikampus.com/forum/arsiv-konu-12113.0-hittin-savaşı.html</ref>
 
== Muharebenin arka planı ==
[[Chatillonlu Raynald]]'ın nefret uyandıran eşkıyalık hareketleri Selahaddin Eyyubi'yi çok kızdırmıştı. Kudüs Krallığı'na karşı harekete geçip bu istilacıları Filistin'den atmaya karar verdi. Mısır, Suriye, Ceziriye'ye haber gönderilip Haçlılar devletlerine özellikle Kudüs Krallığı'na karşı bir cihad yapmak için komutası altında birleşmelerini istediğini bildirdi. Bu ülkelerden çok sayıda süvari ve piyade gönüllü Şam'a gelmeye başladı.<ref name="maalouf">Maalouf, Amin (çev. Ali Berktay), (2006) ''Arapların Gözünden Haçlı Seferleri'', İstanbul:Yapı Kredi Kültür Yayınları, ISBN: 975-80-121-6say.187</ref>
 
Kudüs Krallığı bu arada idarecilerin şahsi çekişmelerine sahne olmaktaydı. Yeni kral olan Lüziyanlı Guy Trablus Kontu olan ve Selahaddin'e daha ılımlı olarak hareket etmeyi kabul eden III. Raymond'un gücünü kırmaya çalışmaktaydı.
 
Trablus Kontu III. Raymond, karısına ait olan [[Taberiye Gölü]]'nün batı sahilinde bulunan küçük bir kale olan [[Tiberiya]]'i elinde bulundurmaktaydı. Kudüs Kralı Lüziyanlı Guy'un bu kaleye hücum etmeye hazırlandığı haberi Trablus'lu Raymond'a erişti ve Raymond Selahaddin'den askeri yardım istedi. Selahaddin de bir süvari birliğini bu kaleye takviye olarak yolladı.<ref name="maalouf">say.194</ref>
 
30 Nisan 1187'de Selahaddin Raymond'a bir haberci göndererek aralarındaki anlaşmaya uygun olarak Tabariye Gölü etrafında keşif yapmak için ufak bir keşif birliğini Tiberiya civarına göndereceğini bildirdi. Bu birliğin amacının sırf keşif olduğunu ve ne bir çarpışma hedefi ne de sivillere hiçbir hücum yapma hedefi olmadığını da açıkladı. Raymond bunu kabul etmek zorunda kaldı ve kendi arazisinde yaşayanlara bu birliğe yaklaşmamak için uyarma yaptı. 1 Mayıs'data 7000 kişilik bir Eyyubi süvari keşif birliği Tiberiye önünden sabahleyin geçip akşamleyin geri döndü ve hiçbir olay çıkmadı. Ama civarda bulunan bir [[Hospitalier]] ve [[Tapınak Şövalyeleri]] keşiş-askerleri Selahaddin ile Raymond'un anlaşmasına katılmamışlardı ve bu anlaşmayı sabote etmek istemekteydiler. Saffuriye köyü civarında birkaç yüz şövalye ve piyadeden oluşan bu asker-kesişler grubu birliği Eyyubi keşif birliğine hücuma geçti; ama Haçlılar çok büyük yenilgiye uğrayıp büyük zayiat verdiler.<ref name="maalouf">say.194</ref>
 
== Muharebenin gelişmesi ==
[[Dosya:Saladin2.jpg|thumb|right|100px|Eyyubi ordusu komutanı Selahaddin Eyyubi]]
 
Saffuriye'de bir Haçlı keşiş-asker birliğinin bir Eyyubi keşif birliği tarafından imha edilmesi üzerine, büyük bir papaz olan Trablus Kontu III. Raymond'a gidip onu Selahaddin'le anlaşmadan vazgeçmeye ve Kral Guy'un Salahaddin'e karşı yapmaya düşündüğü harekata katılmaya zorladılar. Bu muharebeye bir karşılık vermek gereğini duyan Kudus Krali Luziyanli Guy ve krallık konseyi Haçlı ordusunun toplanıp hucuma geçmeye karar verdiler. Kudus Krallığı ve diğer yakin Haçlı ülkelerinde bulunan şövalyeler, piyade askerler ve Turkopol hafif süvari birliklerinden oluşan Haçlılar ordusu [[Akka]] civarında toplandı. Hemen Saffuriye üzerine yürüyüşe geçtiler.<ref name="maalouf">say.188-</ref>
 
Diğer taraftan Haziran ortasında Selahaddin de 12.000 kişilik Eyyubi süvari ordusunu ve yeni gönüllü suvari ve piyadeleri Şam ve Taberiye arasında bir orta noktada toplamıştı ve onlara istilacai Hacli devletinin ortadan kaldırılması icin bir konuşma yapmıştı. Bu ordu ile Filistin içine ilerledi ve Tabariye Gölü kenarına kadar geldi. Sonra Selahaddin bir kurnazca bir taktik uygulayarak Taberiye kalesine hücum ederek bir gün içinde kaleyi ele geçirdi. Böylece Haçlı ordusunu kendi istediği bir harp meydanında, Taberiye yakınlarında bir düzlükte, muharebeye zorlamış oldu. Selahhadın Taberiye Gölünden çıkan Ürdün nehrini arkasına almıştı ve boynuz şekilde "Hittin" adlı bir volkanik kayadan oluşan bir tepe önünde bulunan Hittin köyü önünde Kudüs ordusunu beklemeye başladı.
 
3 Temmuz günü Haçlı ordusu Saffuriye'den sabah erken çıkarak genellikle 4 saat çeken Taberiye yanındaki bu mevkiye, hiçbir su kaynağı bulunmayan bir yol takip ederek, gitmeye başladı. Selahaddin'in ufak pusu ve yan hücumlarıyla yavaşlayan Haçlı ordusu ancak akşam üstü susuzluklarını gidermeyi planladıkları Tabariye Golünü uzaktan gören bir sırta vardılar. Hıttin köyü bu sırtın altındaydı ve ilerisinde Tabariyee Gölü ve su bulunmaktaydı. Ama bu mevki ile bu su kaynağı arasında Selahaddin Eyyubi'nin ordusu bulunmaktaydı. Bu nedenle Haçlı ordusu geceyi de susuz geçirdi.
 
[[Dosya:Gustave Doré- Battle of Hattin.jpg|thumb|180px|left|Hittin Muharebesi (Ressam:Gustav Dore)]]
== Hittin Muharebesi sonuçları ==
 
Eyyubi ordusu Kudüs Kralı'nı esir aldığı gibi Krallık otağını da eline geçirmişti. Haçlı ordusu içinde bulunan Akka Kardinalı öldürüldü ve bu din adamının Haçlılara moral vermek için yanında taşıdığı İsa'nın üzerinde olduğu "gerçek istavroz çarmıh" da Eyyubiler eline geçti. Haçlı esirleri arasında Kral Lüzinyali Guy yanında kardeşi II. Amalrik, Chatillonlu Raynald, Montferrat'lı V. Giyom, Redefortlu Gerard ve birçok Hacli soylular bulunmaktaydı. Bu muharebeye katılan ve imha edilen Haçlı ordusunun 17.000 ölü zayiat verdiği bildirilir.<ref name="maalouf">say.194</ref>
 
[[Dosya:Saladin and Guy.jpg|thumb|left|150px|Selahaddin Eyyubi ve esir Kudüs Kralı Lüzinyali Guy]]
 
Selahaddin'in esirleri arasında bulunan Kudüs Kralı Lüziyanlı Guy ile Chatillonlu Raynald Selahaddin'in çadırına getirildiler. Burada Selahaddin Krala kendi eliyle bir bardak su verdi. Kral da suyu içtikten sonra bardağı Raynald'a uzattı ve o da susuzluğunu geçirdi. Fakat Selahaddin tercümanına "Krala söyle bu ihtiyar Raynald'a su veren kendisi olduğunu bilsin" dediği bildirilir. Zamanın geleneklerine göre bir harp esirine, onu esir alan kendi eliyle su verirse esirin hayatı bağışlanmış olmaktadır. Fakat Selahaddin Raynald'in eski ihanetlerini ve nefret uyandıran eşkıyalık hareketlerini af etmeyeceği gayet açıktı.
 
[[Dosya:BNF, Mss fr 68, folio 399.jpg|thumb|left|150px|Chatillon'lu Raynald'in idamı Kaynak:15. yy. resimli yazması]]
 
Bazı tarihçiler Chatillonlu Raynald'ın hemen sonra Selahaddin tarafından şahsen başı kesildiğini bildirirler <ref>Aslı İmmadeddin (ed.Landsberg) (1888) "El Feth el Kussi fil Fath al Kudsi'' kaynak: ''Maalouf, say.194</ref> Bu sonradan batılılar tarafından bir efsaneye çevrilmiştir.<ref> 15 yy. resimli yazma kitabı</ref> Kral Guy ve etrafındaki soylu şövalyelerin hepsinin hayatları bağışlandı. Ama esir alınan keşiş-asker Hospitalier Şövalyeleri ve Tapınak Şövalyeleri'ne İslam dinini kabul etme teklifi yapıldı ve bunu kabul etmeyenler bir ertesi gün idam edildi.<ref name="maalouf">say.194</ref>
 
Kudüs Kralı Guy ve diğer esirler Şam'a götürüldüler ve sonunda istenilen fidyeler ödenilerek esirlikten kurtarıldılar. Selahaddin ordusuyla Filistin'de bulunan kaleleri kurtarma seferine girişti. Eylül 1187 ortalarında [[Akka]], [[Nablus]], [[Yafa]], [[Tebnin]], [[Beyrut]] ve [[Aşkelon]] Eyyubiler eline geçti. Sonra 22 Eylül'dade [[Selahaddin'in Kudüs'ü kuşatması ve fethi|Kudüs kuşatılmasına]] başlandı. Kudüs [[Kraliçe Sibylla]], Patrik Heraklıus ve [[İbelinli Balian]] tarafından 2 Ekim'e kadar savunuldu ama sonunda İbelinli Balian ile Selahaddin arasında yapılan müzakerelerden sonra Haçlılar Kudüs'ü terk ettiler ve şehir tekrar Müslümanlar eline geçti.
 
Hittin Muharabesinin Haçlılar için hazin sonuçlarının haberi Avrupa'ya Filistin'de bulunan Hristiyan hacılar ve gezginler tarafından ile [[Sur (şehir)|Sur]] Piskoposu Joşcius tarafından getirildi. Bu haber Avrupa'da çok büyük bir acı ile karşılandı. Hristiyanlar hemen yeni bir Haçlı seferi planlamaya başladılar. [[Papa VIII. Gregorius]] bu yeni Haçlı Seferi için "Audita tremendi" adı ile bilinen bir Papa kararı yayınladı. Fransa'da ve İngiltere'de devlet bu haçlı seferini finanse etmek için özel bir ek "Haçlı Seferi Vergisi" toplama kararı alıp bu vergiyi toplamaya başladılar. Fakat bu Kudüs'ü geri almak hedefli [[Üçüncü Haçlı seferi]] adı verilen bu yeni haçlı seferi ancak 1189da başlayabildi ve İngiliz kralı [[I. Richard|Aslan Yürekli Richard]], Fransa Kralı [[II. Filip]] ve Alman İmparatoru [[Friedrich Barbarossa]] tarafından üç ayrı kol halinde geliştirildi ama başarısız kaldı.