"Tiyatro" sayfasının sürümleri arasındaki fark

değişiklik özeti yok
(212.253.97.18 tarafından yapılan 14739405 sayılı değişiklik geri alınıyor.)
Etiketler: Görsel Düzenleyici potansiyel vandalizm
[[Dosya:Drama-icon.svg|right|200px220x220px|thumb|Tüm dünyada tiyatro gülen ve ağlayan iki maskeyle temsil edilir.]]
 
'''Tiyatro''', bir sahnede, seyirciler önünde oyuncuların sergilenmesi amacıyla hazırlanmış gösterilerdir.Farklı bir şekilde duyguların ve olayların hareket(jest)ve konuşmalarla anlatılmasıdır. Genel olarak temsil edilen eser anlamında da kullanılır.
 
Tiyatro, bir sahne sanatıdır. Tiyatro eseri, olayları oluş yoluyla gösterir. Bu yönüyle konuşma ve eyleme dayanan bir gösteri sanatı olarak da tanımlanabilir. Yaygın [[hümanizm|hümanist]] bir deyişle tiyatro; ''insanı, insana, insanla, insanca anlatma sanatı'' olarak ifade edilir.
 
Tiyatro eserinin diğer türlerden en önemli farkı; diğer edebi eserler okumak ve dinlemek için yazılmışken, tiyatro oyununun sahnede seyirci önünde oynanmasıdır. Değer ölçülerini, izleyenin kanaat ve anlayışlarından alır. Göze görünür bir karaktere sahip olması, canlı olarak meydana geliş niteliğiyle toplum psikolojisine hitap eder. Temsil yeri ve eser, tiyatronun edebiyat öğesidir. Bu edebiyat öğesi yanında tiyatro kavramı içinde oyunculuk, sahne düzeni, ışıklandırma, [[dekor]], [[kostüm]], [[müzik]] gibi unsurların bütünlüğü söz konusudur.
[[Dosya:Aspendos 2004-10.JPG|left|thumb|[[Aspendos]] amfitiyatrosu.]]
 
Tiyatro, [[Yunanca]] ''theatron'' (''θέατρον''), yani "görme yeri" sözcüğünden gelmektedir. Çünkü günümüzdeki anlamıyla çağdaş tiyatronun tarihi [[Bağ (tarım)|bağ]] bozumu tanrısı [[Dionysos]] adına yapılan dinsel törenlere dayanmaktadır.
 
İlk tiyatro şenliği [[MÖ 534]] yılında [[Atina]]'da yapılmıştır.{{kaynak belirt}} [[Antik çağ]]'da tiyatro, üst sınıfa özgü bir etkinlikti. Her yıl Dionysos'u kentin hangi ileri geleninin onurlandıracağına karar verilir ve bu kişi etkinlikleri düzenlerdi. Bu nedenle sosyal itibarla doğrudan ilgiliydi. Tanrı adına bir yarışma yapılır ve en iyi oyun, hazırlayan kişinin itibarını arttırırdı. [[Festival]] niteliğinden dolayı popüler olarak nitelendirilebilecek olan antik tiyatro, günümüze de örnekleri kalmış olan, genellikle [[amfitiyatro]] olarak adlandırılan sahnelerde sergilenirdi. [[Türkiye]]'de oldukça iyi durumda örnekleri olan bu amfitiyatroların boyutları, dönemin tiyatrosunun halk için önemini göstermektedir. Ayrıca, ilk tiyatro eserleri ile [[Yunan mitolojisi]]nin el ele olduğunu söylemek gerekir. Bu nedenle bu iki alan birllikte değerlendirilmelidir.
 
== Türleri ==
Tiyatro eserleri müziksiz ([[trajedi]], [[komedi]], [[dram|drama]]) ve müzikli ([[opera]], [[operet]], [[müzikal]], pandomim [[bale]], [[revü]], [[skeç]],tuluat) olmak üzere iki grupta toplanır. Edebi türler içinde en canlı ve yaşama en yakın olanı tiyatrodur.
 
=== Trajedi ===
=== [[Revü]] ===
Olaylı eleştirili yapılan tiyatro türüdür. Konu açısından bir bütünlüğü olmayan, birbirlerine gevşekçe bağlanmış, kendi başlarına anlamlı olan, tablolardan kurulu, ezgi, monolog, skeç, dans ve karşılıklı nükteli konuşmalardan oluşan bir gösteri biçimidir.
 
=== [[Skeç]] ===
Beş-altı dakikaya sığdırılan tablolar şeklinde kısa, [[müzikal]] oyunlardır.
[[Skeç]]lerin bir diğer çeşidi ise radyo [[skeç]]leridir.
 
== Bazı tiyatro terimleri ==
[[File:Bodrum Theatre.jpg|centre|frame|341x341px]]
=== Perde ===
Bir sahne eserinin her bir bölümüne verilen isimdir.
[[Dosya:Cezanne Harlequin.JPG|right|200px]]
 
=== Jest-Mimik ===
Jest herhangi bir olayı açıklamak için oyuncunun yaptığı el kol hareketleridir. Mimik ise herhangi bir olayı açıklamak için oyuncunun yaptığı yüz hareketleridir.
 
== Kaynakça ==
*
* Başlangıçtan Günümüze Dünya Tiyatrosu, (Der. Erkan Çelebi), Düşünen Adam Yayınları, İstanbul 1992.
 
{{Kaynakça}}
Anonim kullanıcı