"Fes, Fès-Boulemane" sayfasının sürümleri arasındaki fark

k
düzen
k (Bot: Artık Vikiveri tarafından d:q80985 sayfası üzerinden sağlanan 63 vikilerarası bağlantı taşınıyor)
k (düzen)
| website =
}}
'''Fes''', [[Fas]]'ın [[Fès-Boulemane]] bölgesinde bulunan ülkenin üçüncü büyük şehri.
 
[[2 Eylül]] [[2008]] tarihinde gerçekleştirilen son nüfus sayımında 1.008.000 nüfusa sahip olduğu tespit edilen şehir, geçmişte [[Fas Sultanlığı]]'na başkentlik yapmış kentlerden de biridir.
 
[[Berberi]] ülkelerinin başkentlerine göre adlandırılması geleneğine uygun olarak, [[Tunus]], [[Cezayir]] ve [[Trablus]] (Libya) örneklerinde olduğu gibi Fas ülkesi de başkenti Fes'ten (Fas) alıntılandırılarak isimlendirildi. Batı Avrupa dillerinde ise bu adlandırma diğer tarihi başkent [[Marakeş]]'ten bozma ''Maruecos'', ''Maroc'', ''Morocco'', vs.ye dönüşmüştür.
== Tarihi ==
 
[[İdrisiler]] hanedanından [[I. İdris]] tarafından kurulan kent, daha sonra giderek gelişmiş ve bolca göç almasıyla nüfusu giderek artmıştır. [[1250]] yılından itibaren [[Meriniler]] hanedanının bölgede egemenlik kurmasıyla siyesi önemi de artmış, [[1471]] yılında bir başka hanedan [[Vattasiler]] tarafından ele geçirilmiştir.
 
=== Türk müdahalesi ===
[[1576]] yılında ise bu defa Saadilerden Abdülmelik, Fas Kralı yeğeni [[Muahmmed al-Mütevekkil]]'i devirmek ve tahta geçmek için [[Osmanlılar]]'dan yardım istemiş, hatta Osmanlıların [[Tunus]]'u fethiyle sonuçlanan sefere ([[1574]]) de katılmıştır. 1576 yılında tekrar Fes'e giren Osmanlı ordusu al-Mütevekkil'i devirerek Abdülmelik'i tahta çıkarmıştır. Böylece Fas ülkesi de Osmanlı himayesine girmiştir.
 
Devrik Sultan al-Mütevekkil [[Portekiz]]lileri yardıma çağırınca, Portekiz Kralı Sebastiao ile al-Mütevekkil'in bir yanda, Osmanlı ordusunun desteklediği Abdülmelik'in diğer yanda çarpıştığı [[Vadiyüsseyil Savaşı]] meydana gelmiştir (4 Ağustos [[1578]]). Savaş neticesinde üç kral da maktul düşmüş, Portekiz ordusu iki yıl sonra İspanya egemenliğine düşecek kadar (1580) örselenmiş, Portekiz Donanması Tanca açıklarında Osmanlılarca imha edilmiş, Osmanlı yanlısı Ahmed al-Mansur tahta çıkmıştır. Osmanlılar, geride devre dışı kalmış, hatta egemenliğini kaybetmiş bir Portekiz ile Cezayir için tehdit arzetmeyen ve Osmanlı'ya eğilimli bir Fas sultanı bırakarak Fas topraklarından çekilmişlerdir.
 
=== Fas Sultanlığı'nın yükselişi ve çöküşü sürecinde Fes ===
 
Üzerindeki Portekiz baskısından kurtulan Fas Sultanlığı XVI. ve XVII. yüzyıllar boyunca müreffehleştikçe Fes kenti de giderek daha mamur bir hale gelmiş, nüfus artışıyla birlikte eski şehrin yanına Fes Cedid (Yeni Fes) kurulmuştur.
 
Fes, [[Fransa]]'nın 1912 yılında Fas ülkesi üzerinde [[protektora]] (himaye) yönetimi tesis etmesine kadar ülkenin başkenti olarak kalmıştır. Fransız yönetimi tarafından [[Rabat]]'ın başkent ilan edilmesiyle Fas'ın siyasi önemi azalmaya başlamıştır.
 
== Resimler ==
Dosya:Gare de Fes.jpg|Fas Tren Garı
 
</gallery>
 
== Kardeş Şehirler ==
 
<!--Kategoriler-->
 
[[Kategori:Fas'taki şehirler]]
[[Kategori:Fas'taki metropolitan alanlar]]
[[Kategori:34° K]]
[[Kategori:5° B]]
 
<!--İntervikiler-->
461.643

değişiklik