Halvetilik: Revizyonlar arasındaki fark

EK: === Halvetiyye-î Cemâli’îyye/Şâbân’îyye Silsilesi ===; {{Kaynakça}}; {{Ayrıca bakınız|Pir|Tarikât|Zikir|Esma'ul husna|Erbain}}
k (r2.7.3) (Bot: en:Khalwati Order en:Khalwati order olarak değiştiriliyor)
(EK: === Halvetiyye-î Cemâli’îyye/Şâbân’îyye Silsilesi ===; {{Kaynakça}}; {{Ayrıca bakınız|Pir|Tarikât|Zikir|Esma'ul husna|Erbain}})
{{kaynaksız}}{{uzman}}
{{İslam}}
'''Halvetiyye'''— Cehri [[zikir]] yöntemini kullanan [[SünniSünnî]] bir [[tarikattarikât]]. İslamİslâm TarikatlarınınTarikâtlarının en büyüklerinden biridir. On iki Ana tarikattantarikâttan bir tanesi olarak kabul edilir, XIV. yüzyılda ''Şeyh Ebu Abdullah Siraceddin Ömer bin Ekmelüdd-i Lahici'' tarafından kurulmuştur. ''PirPîr-î Sâni Seyyid Yahya Şirvani'' ve onun yetiştirdiği Şeyhler sayesinde tüm [[Anadolu]], [[İran]], ve [[Azerbaycan]] coğrafyasına yayılmıştır.
 
''"Halvetiyye"'' yolu Pir Ömer Halveti ile birlikte yaygınlık kazanmaya başlamışsa da sonrasında pek çok kollara bölünmüş ve bu nedenle de ''"tarikatların anası"'' olarak anılmıştır. ''"Halvet"'' gönlünden [[Allah]]'tan gayrısını uzaklaştırmak ya da Allah'tan gayrısından uzaklaşarak ona yaklaşmak üzere yalnız kalmak anlamlarına kullanılır. Halveti yolunda bulunulan yere göre bir üçüncü anlam daha vardır ki, o da her varlıkta [[Allah]]'ın nişanını görecek kadar benliğinden arınmış hatta önce yok olmak, sonra da [[Allah]]'ta var olmuş olmaktır.
 
''"Halvetiyye"'' yolu Pir''Pîr Ömer HalvetiHalvetî'' ile birlikte yaygınlık kazanmaya başlamışsa da sonrasında pek çok kollara bölünmüş ve bu nedenle de ''"tarikatların anası"'' olarak anılmıştır. ''"[[Halvet]]"'' gönlünden [[Allah]]'tan gayrısını uzaklaştırmak ya da Allah'tan gayrısından uzaklaşarak ona yaklaşmak üzere yalnız kalmak anlamlarına kullanılır. Halveti yolunda bulunulan yere göre bir üçüncü anlam daha vardır ki, o da her varlıkta [[Allah]]'ın nişanını görecek kadar benliğinden arınmış hatta önce yok olmak, sonra da [[Allah]]'ta var olmuş olmaktır.
{{Ayrıca bakınız|Pir|Tarikât|Zikir|Esma'ul husna|Erbain}}
== Halvet’îyye Tarikâtı'nın niteliği ==
''"Halvetiyye Tarikâtı"'' Anadolu'da en yaygın tarikat olagelmiştir.{{fact}} Halvetilik yolunda kırkın üzerinde yeni tarikat yani yeni yol ortaya çıkmıştır. Çünkü Halvetiyye yolunda esas olan kişinin kendi istidadı yani doğuştan gelen kabiliyeti üzerine yetişmesidir. Diğer yollarda yolda yok olmak düsturu etken iken, ''Halvetiyye Yolu'' kişinin [[Allah]]'a doğru giden ve kendisine en uygun yolda yürümesini hedef alır. Bu da her yolcunun yola ayrı bir güzellik katması sonucunu doğurur. Şeyh [[Zahid Gilani]]’nin Zahid’îyye Tarikâtı, öğrencileri aracılıyla, bugün Türkiye’de bilinen [[Bayramiye|Bayram’îyye]] ve [[Halvetiye|Celvet’îyye]] ile İran'daki [[Safeviyye]] [[Tarikât]] köklerinin başlangıcı sayılabilir.
{{Ayrıca bakınız|Bayramilik|Celvetilik|Aziz Mahmud Hüdayi|İsmail Hakkı Bursevî|Safranbolulu Mehmed Emin Halvetî}}
 
== Halvet’îyye Tarikâtı'nın kol ve şubeleri ==
Halvetiyye'nin en yaygın kolu ise ''"ŞabaniyeŞabân’îyyye"'' koludur. Kastamonu taşköprü doğumlu Pir Şeyh Şâban-ı Veli'nin piri[[pir]]i olduğu HalvetiHalvetî-ŞabaniŞâbânî yolu Anadolu'nun değerleri ile yoğrulmuş bu toprağın insanlarının gönül tellerini en ince noktalarından yakalayabilmiş bir yol olmuştur. ŞabaniŞâbânî yolu dervişleri her tür toplumsal ihtiyaç halinde en ön saflarda yer almış, hem savaşta hem de barışta bayrağı taşıyan el olagelmişlerdir.
 
İki ana kola ayrılan tarîkatın bazı önemli şubeleri aşağıda belirtilmiştir.
** ''' ''Şems’îyye şubesi'' ''' ''(Şemseddîn Ahmed Sivâsî’ye atfedilen)''
 
=== Halvetiyye-î Cemâli’îyye/Şâbân’îyye Silsilesi ===
== Ayrıca bakınız ==
# '''[[Hazreti Muhammed]]'''
* [[Halvetiye]]
*# '''[[HalvetHazreti Ali]]'''
# '''Hasan Basrî'''
* [[Tarikat]]
# Habîb Acemî
* [[Erbain]]
# Dâvud et-Taî
* [[Esma'ul husna]]
# Marûf el-Kerhî
* [[Zikir]]
# Serî es-Sekatî
* [[Müslümanlık]]
# '''Cüneyd Bağdâdî'''
* [[Aziz Mahmud Hüdayi]]
# Mimşâd Dîneverî
* [[İsmail Hakkı Bursevî]]
# Muhammed el-Bekrî
* [[Safranbolulu Mehmed Emin Halvetî]]
# Kadı Vecîhüddîn Ömer el-Bekrî
# Ebu’n-Necib Sühreverdî
# Kutbeddîn el-Ebherî
# Rükneddîn Necaşî
# Şehâbeddîn Tebrîzî
# Hâce Cemâleddîn Şirazî
# '''Sultân-ûl Halvetî<ref>[[Abdülbaki Gölpınarlı]], Türkiye'de Mezhepler ve Tarikâtlar, İnkilâp Yayınevi, 1997.</ref> [[Zahid Gilani|Tac’ed-Dîn İbrahim Zahid el-Geylânî]]'''
# Ahî Muhammed el-Halvetî
# '''Pîr Umar''' ''(Ömer)'' '''el-Halvetî''' ''(Halvetiyye [[Tarikât]]ı Şeyh Ebû Abdullah Sirac’ed-Dîn Ömer bin Ekmel’ûd-Dîn-î [[Lahican|Lahic]]î tarafından [[Herat]]'ta kuruldu)''.
# Ahî Mîrim el Halvetî
# Sadreddîn Hayyamî
# '''Pîr-î Sânî Seyyid Yahyâ-yı Şirvânî''' ''(Yetiştirdiği şeyhler aracılığıyle Halvetiyye [[Tarikât]]ını [[Anadolu]]'ya yaydı)''.
# Muhammed Bahaeddîn
# '''Çelebi Hâlife Cemâl el-Halvetî'''
# Hayreddîn Tokadî
# '''Şabân-î Veli Kastamônî'''
 
== Kaynakça ==
{{Kaynakça}}
 
{{Sufism}}
Anonim kullanıcı