Ana menüyü aç

Değişiklikler

değişiklik özeti yok
Eş'ârîlik'in en büyük [[tenkit]]çilerinden birisi ünlü [[filozof]] [[İbn-i Rüşd]]'dür. Aslında genel olarak [[kelâm]] ve kelâmcılara karşı çıkmış olsa da [[İbn-i Rüşd]] tenkitlerini en çok [[Gazzali]] ve Eş'ariyye üzerinde yoğunlaştırır.
 
Eş'ârîyye ismi, her ne kadar [[Ehl-i Sünnet]]'e mensup iki ekolden birisinin ismi olsa da bu ekolün ortaya çıkışı dikkate alındığında Ehl-i Bid'ata mukabil kullanılması itibariyle genel anlamda [[Mâtûridîyye]]'yi de içine alarak Ehl-i Sünnet'in genel ismi olarak anlaşılmaktaydı. Zira, o yıllarda akaidin önemli meselelerinden birini teşkil eden Allah'ın sıfatları meselesinde birbirine zıt iki görüş ileri sürülüyordu. Bunlar, sıfatları kabul eden Selefiyye görüşü ile onların bir kısmını kabul etmeyen ''Muattıla'' görüşü idi. Selefiyye'ye sıfatları kabul etmesi sebebiyle "Sıfâtiyye" deniliyordu. Eş'ârî Selefiyye'ye geçtikten ve Eş'ariyye ekolünün temsilcisi olduktan sonra, sıfatları kabul eden Ehl-i Sünnet'e "Eş'ârîyye" denilmiştir. İşte bu bakımdan Eş'ârîyye, Ehl-i bid'ata mukabil olarak kullandığı takdirde Maturidiyye'yi de içine almaktadır.<ref>Bekir Topaloğlu, Kelam İlmi 153</ref><ref>Şehristânı, el-Mile'l 1/92-93</ref> <ref>İzmirli, Yeni İlm-i Kelâmı/l 10</ref>
 
Eş'ârîyye Mezhebi, [[Mu'tezile]]'ye karşı bir anti-tez olarak doğmuş ve Selef [[akide]]sini esas almıştır; fakat [[akaid]] meselelerinin ele alınışında [[kelâm]] bir istidlâl olarak kullanılmış ve te'vile yer verilmiştir. Eş'ariyye'ye mensup kelâm âlimleri zamanla te'vile daha çok yer vermişler, zaman zaman da kelâmda yenilikler yaparak, [[Kelâm]]ı [[felsefe]] metotlarla tartışabilecek bir güce kavuşturmuşlardır. [[Gazzâlî]]'nin faaliyetleri bu hususun en canlı örneği olarak ele alınabilir. Kısacası, Eş'ârî kelâmında [[Akıl|akl]]ın büyük önemi vardır. Eş'ariliğin çıkışındaki ortam da bunun böyle olmasını zorunlu kılıyordu.
'''2.''' [[Nübüvvet]]: Nübüvvet için [[erkek]] olmak şart değildir. [[Kadın]] da [[peygamber]] olabilir.
 
'''3.''' '''Cüz-i İrâde''': Cüzî irade müstâkil değildir, onu da Allah yaratır. Eş'ariyye bu şekilde cebriyyeye[[Cebriyye]]'ye yaklaşır.
 
'''4.''' '''Kesb''': Kesb, [[insan]] gücünün güç yetirilen şeyle birlikte olmasıdır. Eş'ârîyye ekolünde kesb anlayışı kapalı bir şekilde anlatılmıştır. Bu yüzden anlaşılması diğer meselelere göre daha zordur.
 
'''5.''' '''Husn ve Kubh''': Husn ve kubh şer'îdir, akıl ile idrak olunamaz. Ancak Allah'ın emir ve yasağı ile bir şeyin iyi ya da kötü olduğu bilinir. Bir şey emredilmiş ise iyidir, nehyedilmiş ise kötüdür. Emir ve nehiy olmadan iyilik ve kötülük bilinemez.
Anonim kullanıcı