Bengi su: Revizyonlar arasındaki fark

anlatım, imla
(anlatım)
(anlatım, imla)
Aslında ayrı ayrı mitolojik dizgelerde karşılaşılan bir anlayıştır. Bengi su'ya, söylenceler ve mitolojik metinlerden başka dini kitaplarda, [[Hızır]]'ın adıyla bağlı ve [[Musa]]'nın öyküsü anlatılırken karşılaşılır. Anlatılara göre bu suyu ilk içenler Hızır ve [[İlyas]] -[[peygamberler]]- olmuştur. Bengi su ve sonsuz yaşam aktarışıyla bağlı çok sayıda anlatı olsa da bu anlatılar, eski yeryüzü uygarlıklarında, [[Gılgamış]], [[Oğuz Han]] ve [[İskender Zülkarneyn]] gibi, yalnız birkaç kişinin adıyla bağlantılı düşünülmüştür. Bu anlatılar arasındaki bağlılık araştırıldığında, Bengi su ile ilgili anlatıların kökeninin [[Sümerler]] olduğu anlaşılmıştır. Sonraki dönemlerin araştırmaları ise Bengi su ile bağlı anlatıların daha eski geleneklerde aranması gerektiği görüşünü doğrulamıştır.
 
Adına bazen 'Dirilik Suyu' denilen Bengi su, [[Zulmet]] diye tanımlanan karanlık ve bilinmeyen bir dünyada gizlidir. İskender'de Bengi suyunun peşinden Zulmet'e kadar gider, ancak onu elde etmeyi başaramaz. Onun adıyla ilgili Bengi su, yaratıcı başlangıç sayılan ilk karmandan ([[kaos]] - sudan), dirilik verme, sonsuz yaşatma, ölümsüzleştirme ''im''lerini alıp, kendinde saklamıştır. Bu anlamda Bengi suyusu ''simge''sinde, yaratılış mitinde olan ''başlangıç'' gibi, ilk suyun izlerini bulmak mümkündür. Yani, suyunSuyun varlığa yaşam veren gücü, çeşitli inanç dizgelerinde onun, ''sonsuz''luğa kavuşturan ve ''ölümsüzlük'' kazandıran güç olduğuna dair görüşlerin ortaya çıkmasına yol açmıştır.
 
Bengi suyunun yaşam verme gücü üstüne ilk düşüncelere ''anlatı''larda rastlanır. Örneğin ölen kahramanın üstüne su serpilmesiyle, hapşırıp ayağa kalkması, karşılaşılan konulardan biridir. Söylence ve anlatılarda, bazı kahramanların Bengi su içerek ölümsüzlük kazanmaları da sık görünür. Aşk masallarında [[bade|buta]] alarak, inanılmaz güzelleşen kahramanın içtiği [[Işık kadehi]]'nin de Bengi su ile dolu olduğu söylenir. İnanışlarda Bengi suyunun ''eski''den gelen, ''karışık'' bir anlamı vardır. Aşığın Buta (Bade) alması esnasında içtiği ışığın da aslında bu su olduğu öne sürülür. Çünkü ozanın söylediği türküler kendisinin ölümünden sonra da yaşamaya devam edecektir. Yani o da bir semboldür. [[Tasavvuf]] şairleri, onunla ilgili şöyle demişlerdir: "Toprağı düşen adi tohuma can veren su, dirilik suyu değilse, nedir o zaman?"
 
Birçok efsaneye göre ab-ı hayat sadece zulmet ülkesinde bulunur. Bazı kaynaklardakaynaklar ise onun kızıl denizinin derinliklerinden çıkarılan bir bitki (galsam otu) ya da (şahı galsam) olduğunu söyler.
 
İran mitolojisinde dört kutsal varlığın bir araya getirilerek kanlarından oluşturulan karanlık bir iksir olduğuna inanılmaktadır. Bunlar; şah-ı galsam, [[şahmeran]], [[imperan]], zümrüd-ü anka'dır.
 
İçenlereBengi su içenlere ölümsüzlük ve gençlik sağlar. Yaşam ağacının köklerinden çıkar. Bir ırmak veya dere şeklinde akar. Bazen köpük şeklinde gelir. Örneğin, Köroğlu destanında bir ırmaktan üç köpük şeklinde gelir. Mecazen bilgeliği, kalıcı eserler bırakmayı, iyiliği simgeler. Ölüleri bile diriltebilir. Uluğ Kayın’ın dibindeki bir çukurdan kaynaklanır. Başında bir bekçi ruh bulunur. İçenlere güç ve kuvvet verir. Hastaları iyileştirir. Ayrıca Bengi adlı bir halk oyunu da mevcuttur. Maniheizm dininin kurucusu olan Mani adı da Mengü ile bağlantılandırılmıştır. Pek çok uygarlıkta böyle bir yaşam suyuna dair, çoğu zaman birbirinden bağımsız olarak ortaya çıkıp gelişen ortak bir inancın bulunması ise ilgi çekicidir.
 
== Kaynak ==
Anonim kullanıcı