Ana menüyü aç

Değişiklikler

değişiklik özeti yok
[[File:Modern Steam Turbine Generator.jpg|thumb|right|400px|Modern bir buhar türbinli üreteç]]
{{Birleş|Dinamo}}
'''Elektik üreteci''' ya da kısaca '''üreteç''', [[mekanik enerji]]yi [[elektrik enerjisi]]ne çeviren alet. Mekanik enerjinin kaynağı [[buhar makinesi]], [[hidrolik güç|su]], [[içten yanmalı motor]], [[rüzgar türbini]] olabilir.<br />
{{Birleş|Alternatör}}
Üretecin tersine, elektrik enerjisini mekanik enerjiye çevirmeye yarayan aletler [[elektrik motoru|elektrik motorlarıdır]] ve elektrik motorlarıyla üreteçlerin pek çok ortak yanları vardır.
 
==Tarihsel Gelişimi==
 
Elektrik ile [[manyetizma]] arasındaki bağlantı keşfedilmeden önce [[elektrostatik|elektrostatiğin]] kullanıldığı elektrostatik üreteçler icat edilmişti. Bu üreteçlerde yüksek gerilim ama düşük akım bulunmaktaydı. [[elektrik yükü|Elektrik yüklerinin]] bir kayış, tabak ya da disk boyunca taşınıp yüksek gerilimli uçlar oluşturması esasına dayanan bu üreteçlerin iki tane çalışma mekanizması vardır:
{{düzenle|Temmuz 2008}}
*[[Elektrokstatik indüksiyon]]
Jeneratör; [[Fransızca]] üreteç anlamına gelen "Générateur"ün Türkçe okunuşundan türetilmiştir. Genelde Türkiye'de jeneratör deyince çevirici benzinli veya dizel motor, motor tarafından çevirilen alternatör, şase ve panodan oluşan grup anlaşılmaktadır. Bu gruba "elektrojen grubu" da denir. Genellikle jeneratörler elektrik kesintilerinin yaşandığı yerlerde yedek enerji kaynağı olarak kullanılır.
*[[Triboelektrik etkisi]]<br />
Jeneratörü oluşturan iki ana parça alternatör ve motordur. Alternatör fırçalı veya fırçasız olarak kullanılabilir. Genelde 20kVA 'dan büyük alternatörler fırçasız olarak, küçükler fırçalı olarak imal edilmektedir. Motor kullanımında ise 10kVA'dan küçük jeneratörlerde genelde benzinli motorlar büyüklerde dizel motorlar tercih edilmektedir. Jeneratöre ait panoda termik manyetik şalter, frekansmetre, zaman sayacı, voltmetre, ampermetre, hararet göstergesi, yağ göstergesi gibi elemnlar bulunur. Son yıllarda panolarda tüm bu elemanları içeren elektronik kartlar kullanılmaktadır.
Elektrostatik üreteçler çok fazla zorluk çıkartmaları yüzünden [[elektrik üretimi]]nde ticari amaçla kullanılmadılar. Günümüzde elektrostatik üreteçlerden sadece [[Wimshurst makinesi]] ve [[Van de Graaff jeneratörü|Van de Graaff üreteci]] kullanılmaktadır.
Jeneratörü oluşturan diğer parçalar motor ve alternatörün bağlandığı şasedir. Şase alternatör ve motoru taşıdığı gibi yakıt deposu olarakta kullanılır. Şase üzerine isteğe göre ses izolasyon kabini bağlanabilir.
===Dinamo===
 
{{BirleşAna|Dinamo}}
 
[[File:High-Current Copper-Brush Commutated Dynamo.jpg|thumb|300px|Dinamolar büyüklüğünden dolayı ve yüksek güçler elde etmek için komütatör gerektiğinden pek tercih edilmemektedir. Resimdeki dinamo dakikada 1400 dönüşle (1400 RPM) 2,170 Watt güç üretebiliyordu]]
[[Dosya:Portable electrical generator angle.jpg|thumb|250px|Portatif fırçalı alternatörlü benzinli jeneratör]]
Dinamo, elektrik elde etmek amacıyla endüstride kullanılan ilk elektrik üreteciydi. [[Elektromanyetik]] ilkelerle çalışan dinamo [[komütatör]] aracılığıyla [[doğru akım]] oluşturur.
 
===Alternatör===
 
{{BirleşAna|Alternatör}}
 
Komütatörsüz dinamo. Alternatif akım üretmek için kullanılır.
Sıvı yakıtlarla veya doğalgazla çalışan jeneratörler haricinde rüzgar tarafından tahrik edilen sistemlere ise rüzgar turbini veya rüzgar jeneratörü denmektedir. Rüzgar türbinlerinde aku besleyen yaklaşık 20kW'a kadar rüzgar turbinleri ile 6 MVA 'ya kadar üretilen ana sisteme bağlanan büyü rüzgar turbinleri olarak iki ayrı grupta incelenir.
==Ayrıca bakınız==
* [[Faraday'in indüksiyon kanunu]]
* [[Hibrit (otomobil)]]
* [[Rüzgâr türbini]]
* [[Elektromanyetizma]]
[[Kategori:Elektrik üreteçleri]]
 
[[af:Elektriese generator]]
[[da:Elektrisk generator]]
[[de:Elektrischer Generator]]
[[nnen:ElektriskElectric generator]]
[[et:Elektrigeneraator]]
[[el:Γεννήτρια]]
[[enes:ElectricGenerador generatoreléctrico]]
[[eo:Generatoro]]
[[es:Generador eléctrico]]
[[et:Elektrigeneraator]]
[[fa:مولد الکتریکی]]
[[fi:Generaattori]]
[[fr:Générateur électrique]]
[[gl:Xerador eléctrico]]
[[ko:발전기]]
[[he:גנרטור חשמלי]]
[[hi:विद्युत जनित्र]]
[[hr:Električni generator]]
[[is:Rafall]]
[[it:Generatore elettrico]]
[[he:גנרטור חשמלי]]
[[ja:発電機]]
[[kn:ವಿದ್ಯುತ್ ಜನಕ]]
[[kolv:발전기Ģenerators]]
[[lt:Elektros generatorius]]
[[lv:Ģenerators]]
[[ml:വൈദ്യുതജനിത്രം]]
[[mn:Цахилгаан үүсгүүр]]
[[mr:जनित्र]]
[[ms:Penjana elektrik]]
[[mn:Цахилгаан үүсгүүр]]
[[nl:Generator (energietechniek)]]
[[ja:発電機]]
[[nn:Elektrisk generator]]
[[no:Generator]]
[[nn:Elektrisk generator]]
[[pl:Prądnica]]
[[pt:Gerador elétrico]]
[[qu:Pinchikilla ruraq]]
[[ro:Generator electric]]
[[qu:Pinchikilla ruraq]]
[[ru:Электрический генератор]]
[[sq:Gjeneratori]]
[[sk:Generátor elektrického napätia]]
[[sl:Električni generator]]
[[sq:Gjeneratori]]
[[sr:Електрични генератор]]
[[fi:Generaattori]]
[[sv:Generator]]
[[ta:மின்னியற்றி]]
[[tg:Нерӯгоҳ]]
[[th:เครื่องกำเนิดไฟฟ้า]]
[[tg:Нерӯгоҳ]]
[[uk:Електричний генератор]]
[[ur:برقی مولّد]]
1.274

değişiklik